و نيز در حديث ديگرى از همان بزرگوار مىخوانيم : « ألكلمة الطّيّبة صدقة ؛ هر سخن پاكيزهاى صدقه است » . « 1 » و امام صادق عليه السّلام مىفرمايد : « إسماع الأصمّ من غير تزجّر صدقة هنئة ؛ رساندن مطلب بدون اظهار ناراحتى به گوش افرادى كه شنوايى آنها ضعيف است ، صدقهء گوارايى است » . « 2 » اين سخن را با حديث ديگرى از رسول خدا صلى اللّه عليه و آله پايان مىدهيم . روزى آن حضرت فرمود : « بر هر مسلمانى لازم است كه در هر روز صدقهاى بدهد » . كسى عرض كرد : « همه ، توانايى اين كار را ندارند » . پيامبر صلى اللّه عليه و آله فرمود : « إماطتك الأذى عن الطّريق صدقة ، و إرشادك الرّجل إلى الطّريق صدقة و عيادتك المريض صدقة ، و أمرك بالمعروف صدقة ، و نهيك عن المنكر صدقة ، و ردّك السّلام صدقة ؛ كنار زدن موانع از سر راه و جادّهها صدقه است ؛ راهنمايى افراد به مقصد مورد نظر آنها صدقه است ؛ عيادت مريض صدقه است ؛ امر به معروف صدقه است ؛ نهى از منكر صدقه است و جواب سلام نيز صدقه است » . « 3 » منظور از « ميتة السّوء » مرگ و ميرهايى است كه با شكنجه و ناراحتى شديد واقع مىشود ؛ مانند سوختن در آتش و بيمارىهاى جانكاه و مشقّتبار و تصادفهاى شديد به هنگام رانندگى .
در بيان دهمين و آخرين ركن از اركان اسلام مىافزايد : « و كارهاى خوب ( مخصوصا خدمت به خلق ) كه از لغزشها و شكستهاى خفّت بار جلوگيرى مىكند » . ( و صنائع « 4 » المعروف فإنّها تقي مصارع « 5 » الهوان ) .
هامش
( 1 ) بحار الانوار ، جلد 80 ، صفحهء 369 .
( 2 ) بحار الانوار ، جلد 71 ، صفحهء 388 .
( 3 ) بحار الانوار ، جلد 72 ، صفحهء 50 ، حديث 4 .
( 4 ) « صنايع » از مادّهء « صنع » ( بر وزن قفل ) به معناى ساختن و ابداع چيزى است و در لغت عرب به كارهاى خوب و نيكوكارى « صنايع » جمع « صنيعه » گفته مىشود . ( نقل از المعجم الوسيط ) .
( 5 ) « مصارع » جمع « مصرع » به معناى محل افكندن و زمين افتادن است و به قتلگاه ، « مصرع » گفته مىشود و به كشتى گرفتن « مصارعه » مىگويند ، چون هر يك از دو طرف مىخواهد ديگرى را به زمين بيفكند .