رهبر و پيشواى او است . هر جا قرآن فرود آيد ، او بار خويش را همانجا افكند ، و هر جا قرآن منزل كند ، آن را منزلگاه خويش سازد . » « قد أمكن الكتاب من زمامه ، فهو قائده و إمامه ، يحلّ حيث حلّ ثقله ، « 1 » و ينزل حيث كان منزله ) .
به اين ترتيب ، اين بندهء مخلص و آگاه كه مطابق فراز گذشتهء اين خطبه ، خود را موظّف به هدايت گم گشتگان بيابان زندگى مىبيند ، اصلاحات را از خويشتن شروع مىكند ، هواپرستى را از درون جانش ريشهكن مىسازد ، پيوسته حقّ مىگويد و به حقّ عمل مىكند و همواره دنبال نيكىهاست ، هر جا دسترسى به آن پيدا كند ، آن را در برمىگيرد و در آغوش مىفشارد و از همه برتر اينكه ، در همه جا و در هر زمان و در همه چيز ، قرآن ، راهنما و پيشواى اوست ، زمام اختيار خود را به كلام حق سپرده و حركات و سكناتش هماهنگ با اوست .
نكتهها
1 - گشوده بودن درهاى اجتهاد
پيروان مكتب اهل بيت عليهم السّلام معتقدند كه درهاى اجتهاد و استنباط احكام الهى از كتاب و سنّت و اجماع و دليل عقل ، براى هميشه به روى دانشمندان امّت گشوده است و همين امر ، سبب پويايى و نوآوريها ، در فقه اسلامى و تكامل اين علم شريف نزد آنها شده است ، در حالى كه مىدانيم گروهى از امّت اسلامى باب اجتهاد را به روى خود بسته و آن را تنها در اختيار « چهار امام » از ائمهء فقه خود گذاردهاند ! با
هامش
( 1 ) « ثقل » ( بر وزن اجل ) معانى مختلفى دارد ، گاه به معناى اثاث مسافر و گاه به معناى شيء گرانمايه آمده است ، و « حلّ » به معناى منزل گرفتن و بارانداختن است و جملهء بالا كنايه از اين است كه مؤمن مخلص ، در پرتو قرآن حركت مىكند ، همچون كسى كه در سفر ، دنبال قافله سالارى حركت مىكند ، هر كجا او بار بيندازد او هم تبعيّت مىكند و هر كجا منزل گزيند ، او نيز منزل مىگزيند .