بخش دوم
ألا و إنّ الدّنيا قد ولّت حذّاء ، فلم يبق منها إلّا صبابة كصبابة الإناء اصطبّها صابّها . ألا و إنّ الآخرة قد أقبلت ، و لكلّ منهما بنون ، فكونوا من أبناء الآخرة ، و لا تكونوا من أبناء الدّنيا ، فإنّ كلّ ولد سيلحق بأبيه يوم القيامة ، و إنّ اليوم عمل و لا حساب ، و غدا حساب و لا عمل .
ترجمه
آگاه باشيد دنيا پشت كرده ( و به سرعت مىگذرد ) و از آن چيزى جز به اندازه ته ماندهء ظرفى كه آب آن را ريخته باشند بيشتر باقى نمانده است ، و آگاه باشيد آخرت روى آورده است ، و براى هر كدام ( از دنيا و آخرت ) فرزندانى است ، شما از فرزندان آخرت باشيد ، نه از فرزندان دنيا ، چرا كه هر فرزندى روز رستاخيز به پدر خود ملحق مىشود ، امروز روز عمل است ، نه حساب و فردا وقت حساب است نه عمل !
شرح و تفسير
اين معلّم بزرگ انسانى در ادامهء سخنان خود براى قطع ريشههاى هوا پرستى و طول امل كه بزرگترين مانع راه خدا و سعادت انسانى است ، تحليل جالب و پر معنايى از وضع دنيا و آخرت ارائه مىدهد ، مىفرمايد : « آگاه باشيد دنيا پشت كرده ( و به سرعت مىگذرد ) و از آن چيزى جز به اندازهء ته ماندهء ظرفى كه آب آن را