داشتند و او پيراهن را تقاضا كرد ، پيامبر ( صلى الله عليه وآله ) پيراهن را به او داده و چون برهنه بودند ، براى نماز به مسجد نرفتند و اين جريان موجب شد زبان كفار باز شده و گفتند محمد ( صلى الله عليه وآله ) كه ادّعاى پيامبرى مىكند معلوم مىشود خوابش برده يا مشغول لهو سرگرمى با زن و فرزند است و نمازش را به دست فراموشى سپرده است .
بعضى هم در شأن نزول گفتهاند كه پيامبر ( صلى الله عليه وآله ) هرچه را در بيتالمال بود به نيازمند مىداد ، به طورى كه اگر بعد از مدتى نيازمندى مىآمد چيزى در بساط نداشت و چه بسا نيازمند زبان ملامت مىگشود و خاطر پيامبر ( صلى الله عليه وآله ) را آزرده مىساخت ، لذا دستور داده شد كه نه همه آنچه را كه در بيتالمال دارد ، انفاق كند و نه همه را براى خود نگاه دارد تا اين گونه مشكلات پيش نيايد .
ميانهروى در اين آيه منافات با ايثار كه در سوره هود و آيات ديگرى مورد ستايش قرار گرفته ندارد . زيرا دقت در شأن نزول آيات و قوانين ديگر نشان مىدهد ، رعايت اعتدال حكم عامى است كه تضادى با ايثار كه حكم خاص مربوط به موارد معينى است ، ندارد .
سائلى از امام صادق ( عليه السلام ) تفسير اعتدال را پرسيد ، حضرت عملى انجام دادند كه پاسخى عينى به سؤال سائل بود ، ايشان مشتى خاك برداشته و مشت را باز نكردند و فرمودند : « اين بخل است » و مرتبه ديگر مشتى برداشته و مشت را به طرف زمين بازكرده به طورى كه تمام خاكها ريخت ، فرمودند : « اين مقابل بخل و حد افراط است » و بعد مشتى برداشته و لابلاى انگشتان را بازكرده به طورى كه مقدارى خاك از لابلاى انگشتان حضرت ريخت و مقدارى ماند ، فرمودند : « اين اعتدال است » .
3 . « لاتجهر بِصَلاتِكَ ولا تُخافِتْ بِها وابْتَغِ بَيْنَ ذْلِكَ سَبيلًا » « 1 » : « نمازت را
هامش
( 1 ) . سوره اسراء ، آيه 110 .