روايات كافى غير قابل توجيه است ، زيرا اين روايات با متن قرآن در تناقض بوده و سنجيدن روايات با قرآن ، سيره مشترك شيعه و سنى مىباشد .
در قسمت اصول كافى رواياتى وجود دارد كه متضمن غلو در مقام امامان شيعه و وقوع تحريف در قرآن كريم است . « 1 » علاوه بر آن در كتاب « حجت » رواياتى به چشم مىخورد كه با استفاده از آنها تعداد امامان شيعه ، سيزده نفر نتيجهگيرى مىشود . « 2 » نمونهاى از اين روايات را دانشمند معاصر هاشم معروف حسنى در كتابهاى دراسات في الحديث والمحدثين و الموضوعات في الآثار والاخبار گردآورى كرده است « 3 » و تأمل در آنها نشان مىدهد كه اينگونه روايات به دليل تضاد با محكمات عقايد شيعه نمىتواند از صحت برخوردار باشد . ضمن آنكه راويان اين روايات اكثراً از غلات و كذابان مىباشند و بايد اضافه كرد كه وجود برخى از روايات ضعيف يا جعلى سبب شده است تا برخى از منتقدان از راه غرض ورزى يا ناآگاهى شخصيت كلينى را مورد تهاجم قرار داده و كل روايات كافى را مورد تخطئه قرار دهند . « 4 » غافل از آنكه در هر كتاب عظيم حديثى و يا جامع مذهبى - كه حتى به عنوان « صحيح » فراهم شده باشد - ورود تعدادى روايت ضعيف يا جعلى امرى طبيعى است . اين حقيقتى است كه در جاى خود بسيارى از محققان شيعه و اهل سنت آن را مورد بررسى و اعتراف قرار دادهاند . « 5 »
بازشناسى احاديث صحيح در « كافى »
چنانكه گذشت از اواخر قرن هفتم ، گرايش جديدى در تقسيم احاديث به انواع صحيح ، حسن ، موثق ، ضعيف و قوى در ميان دانشمندان شيعه به وجود آمده و مطابق
هامش
( 1 ) . بنگريد به كلينى ، الكافي ، ج 1 ، ص 265 ، ج 2 ، ص 627 ، 628 ، 623 ، 631 .
( 2 ) . همان مأخذ ، در 525 : « ما جاء في الاثنى عشر » .
( 3 ) . هاشم معروف ، دراسات في الحديث والمحدثين ، ص 308 و 345 و نيز همين نويسنده ، الموضوعات في الآثاروالاخبار ، بيروت ، دار التعارف ، ص 234 .
( 4 ) . بنگريد به كتاب يوسف مكى ، سيد حسين ، عقيدة الشيعه في الامام الصادق ، كه در آن به طور مفصل انتقاداتمحمّد ابوزهره را در اين زمينه ، بررسى و نقد كرده است از جمله ص 142 .
( 5 ) . بنگريد به كتابهاى محمّد صادق نجمى ، سيرى در صحيحين ؛ و محمود ابوريه ، اضواء على السنة المحمديه .