قليلى بكند ، روزهء آن روز صحيح است .
چهارم : مضمضه كردن در غير وضو
، هرگاه آب بىاختيار داخل حلق شود .
امّا هرگاه آب داخل حلق نشود ، هيچ بر او لازم نيست . و هرگاه آب را عمدا داخل حلق كند ، هم قضا لازم است و هم كفّاره ، و قضا در اين صورت لازم است « 1 » .
در هر مضمضه كه در غير وضو باشد - خواه به جهت خنك شدن باشد يا به جهت شستن نجاست از دهان - قضا را لازم ندانستهاند « 2 » ، و اقوى لزوم است « 3 » .
و بدان كه ظاهر از كلام علماء عدم وجوب قضا است در مضمضهء وضو مطلقا ؛ خواه وضوى واجب باشد يا سنّت . و آنچه از بعضى از اخبار معتبره « 4 » ظاهر مىشود اين است كه واجب نبودن قضا مخصوص است به مضمضه در وضوى واجب و در مضمضهء وضوى سنّت ، هرگاه آب به حلق فرو رود ، قضا واجب است . و احوط آن است كه در مضمضهء وضوى سنّت ، هرگاه آب به حلق فرو رود ، قضا كرده شود .
و بدان كه بعضى امور ديگر هست كه باعث بطلان روزه و وجوب قضا مىشود ، مانند حاصل شدن حيض يا نفاس و مريض شدن و سفر مباح كردن و مرتد شدن ، و بيان هر يك از اينها - إن شاء اللّه - بعد از اين مذكور خواهد شد .
قسم سيم يعنى امورى كه بر روزهدار واجب است اجتناب از آن
، امّا باعث بطلان روزه و
هامش
( 1 ) . مقصود مؤلف آن است كه قضا در صورت مضمضه كردن در غير وضو واجب مىشود ، در صورتى كه آب بىاختيار وارد حلق شود .
( 2 ) . علّامه در منتهى المطلب 2 : 579 ، س 21 ، گويد : « لو تمضمض لم يفطر بلا خلاف بين العلماء سواء كان في الطهارة أو غيرها » .
( 3 ) . اين در صورتى است كه آب بىاختيار داخل حلق شود ، امّا در غير اين صورت ، همچنان كه مؤلف نيز چند سطر قبل بدان اشاره كرد ، هيچ بر او لازم نيست .
( 4 ) . مانند : روايت كلينى در الكافي 4 : 107 / 1 ، في الصائم ، يتوضّأ للصلاة ، فيدخل الماء حلقه ؟ قال : « إن كان وضوؤه لصلاة فريضة فليس عليه قضاء ، و إن كان وضوؤه لصلاة نافلة فعليه القضاء » .
و روايت يونس : « و إن تمضمض في وقت فريضة فدخل الماء حلقه فلا شيء عليه و قد تمّ صومه ، و إن تمضمض في غير وقت فريضة فدخل الماء حلقه فعليه الإعادة » . ر . ك : وسائل الشيعة 10 : 71 / 3 .