كندن آن ضرور نيست . و اگر پا برهنه باشد بهتر است .
سيم : آن كه پيش نماز برابر كمر ميّت بايستد اگر ميّت مرد باشد و برابر سينه وى ايستد اگر زن باشد .
چهارم : آن كه نمازكننده ، خواه پيش نماز باشد يا مأموم يا منفرد ، بر جاى خود بايستد و حركت نكند تا جنازه را بردارند . و اگر اتفاق افتد كه همهء حاضران ، نماز كنندگان باشند ، لا بد بايد چند نفر كه جنازه را حركت دهند از اين حكم خارج باشند .
پنجم : آن كه اين نماز را به جماعت گذارند .
ششم : آن كه اين نماز در روز گذارند نه شب ، اگر عذرى نباشد . و در موضعى گذارند كه عادت شده باشد كه در آنجا نماز بر اموات كنند تا اجتماع مردم بيشتر شود .
و در مساجد نماز گزاردن بر ميّت جايز است ، اما در نزد اكثر « 1 » مكروه است ، مگر در مكهء مشرفه . و بعضى « 2 » مكروه ندانستهاند . و ظاهر كراهت است .
مسألهء دهم : جايز است كه چند ميّت را يك نماز كنند .
پس اگر آن چند نفر متّفق باشند ، يعنى همه مرد باشند يا همه زن باشند بعد از تكبير چهارم همه را در يك دعا شريك مىسازند و ضماير و اسماء اشاره را جمع مىآورند ، اگر سه نفر يا بيشتر باشند و تثنيه مىآورند ، اگر دو نفر باشند . مثل اين كه اگر چند نفر مرد باشند ، مىگويند : « اللهمّ هؤلاء عبادك . . . » الى آخر . و اگر چند نفر زن باشند ، مىگويند : « اللهمّ هؤلاء إماؤك . . . » الى آخر . و اگر دو مرد باشند ، مىگويند : « هذان عبداك . . . » إلى آخر . و اگر دو زن باشند ، مىگويند : « هاتان أمتاك . . . » إلى آخر .
و اگر متّفق نباشند ، بلكه مختلف باشند ، پس اگر مىتوان ايشان را در يك دعا شريك نمود ، جايز است شريك كنند . مثل اين كه آن چند نفر مرد و زن از اهل ايمان
هامش
( 1 ) . الخلاف 1 : 721 ؛ مسألهء 538 ؛ المعتبر 2 : 356 ؛ ذكرى الشيعة 1 : 450 ؛ روض الجنان 2 : 823 ؛ كفاية الأحكام 1 : 111 ؛ و ر . ك : كشف اللثام 2 : 341 .
( 2 ) . السرائر 1 : 361 ؛ مجمع الفائدة و البرهان 2 : 445 .