تخطي إلى المحتوى الرئيسي

محقق اردبيلى ( فارسى ) — صفحة 315

مساهمون:

ص٣١٥
1065 ه . ق كتابت شده « 1 » كه در اين مقاله نيز ملاك كار ما همين نسخه بوده است . برخى از پژوهشگران با تمسّك به قدمت نسخهء « كاشف الحق » و عدم شناسايى نسخه‌اى از « حديقة الشيعة » قبل از 1058 ه . ق ، صحّت انتساب كتاب را به ملّا معزّ اردستانى تأييد كرده و گفته‌اند « حديقة الشيعه » تحريف شدهء « كاشف الحق » مىباشد « 2 » و به جمعى از علماى هم عصر ملّا معزّ اردستانى از جمله ملّا محمّد باقر خراسانى معروف به محقّق سبزوارى ( وفات : 1090 ه . ق ) و ملّا محمود خراسانى و ملّا شاه محمّد شيرازى نسبت داده شده كه « حديقة الشيعه » را از اردبيلى ندانسته‌اند و بعضى از آنها گفته‌اند كه ملاقاتى با اردستانى در هندوستان داشته‌اند كه او در آن ملاقات اين كتاب را منسوب به خود كرده است « 3 » البته اثبات اين نسبتها مشكل است چرا كه اوّلين بار حاج زين العابدين شروانى ( وفات : 1253 ه . ق ) كه خودش معاصر آنها نبوده و سالها پس از ارتحال آنها ، در اوائل حكومت ناصر الدين شاه ، مىزيسته است در دو كتاب خود « بستان السياحه » و « حدائق السياحه » اين مطالب را مطرح كرده است : « اما صاحب رشحات فرموده كه جمعى حديقة الشيعه را به نظر مولانا محمّد باقر خراسانى رسانيده عرض نمودند كه مولانا احمد اردبيلى در اين كتاب مذمت صوفيه نموده شما چه مىفرمائيد ؟ در جواب فرمودند كه فهرست تأليفات مولانا احمد را ديده‌ام كتاب حديقة الشيعه در آن نيست ، و اين حديقه تأليف ملّا معزّ اردستانى است و مذمت صوفيه نيز به آن الحاق
هامش
( 1 ) - فهرست نسخه‌هاى خطى مدرسهء حجتيه قم . ( 2 ) - پاورقى « الذريعة » ج 6 / 386 . ( 3 ) - « بستان السياحة » ص 359 .