نجى است و ابراهيم خليل اللّه و موسى كليم اللّه و عيسى روح اللّه - صلوات اللّه عليهم - و هرگاه سنت الهى در عدد اوصياى آن انبياى اولو العزم و صاحبان شريعت اين چنين جارى شده باشد بايد كه عدد جانشينان خاتم الرسل كه ناسخ شرايع است بر همان وجه باشد ؛ چنانچه حق تعالى فرموده است كه
سُنَّةَ اللَّهِ الَّتِي قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلُ وَ لَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْدِيلًا
« 1 » بعضى از علما ، مؤيدات بر اين مطلب ايراد نمودهاند . يكى آنكه حق تعالى در قرآن عزيز فرموده :
وَ لَقَدْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثاقَ بَنِي إِسْرائِيلَ وَ بَعَثْنا مِنْهُمُ اثْنَيْ عَشَرَ نَقِيباً
« 2 » .
پس چون حق تعالى گردانيد عدد جمعى را كه به امر نقابت قيام نمايند در دوازده ، بايد كه بعد از حضرت رسول خدا نيز عدد ائمه كه به امر نقابت قيام نمايند دوازده بايد و حضرت خاتم النبيين صلّى اللّه عليه و آله در ليلة العقبه كه از انصار بيعت مىگرفت فرمود : « اخرجوا الى منكم اثنى عشر نقيبا كنقباء بنى اسرائيل » « 3 » ؛ يعنى بيرون كنيد از ميان خود براى من دوازده نقيب چنانچه نقباء بنى اسرائيل به اين عدد بودند . پس مشخص شد كه اين طرز و طريق در امر وصايت هميشه مرعى است و عدد ائمه نبايد كه از اين كم و زياده باشد و ديگر آنكه حضرت واجب تعالى - جلّ ذكره - در بيان اسباط بنى اسرائيل و هاديان از قوم موسى عليه السّلام ، فرمود :
وَ مِنْ قَوْمِ مُوسى أُمَّةٌ يَهْدُونَ بِالْحَقِّ وَ بِهِ يَعْدِلُونَ وَ قَطَّعْناهُمُ اثْنَتَيْ عَشْرَةَ أَسْباطاً
« 4 » گردانيده است اسباط را كه راهنمائى به راه حق كنند و عدالت ورزند ؛ دوازده پس بايد كه عدد ائمه هدى كه راهنمايان راه جنّتاند و جانشينان حضرت رسالتاند ، موافق عدد اسباط باشد .
ديگر آنكه چون حق تعالى به جهت نظام امور دنيوى بنى آدم و سرانجام
هامش
( 1 ) . سوره فتح ، آيه 23 .
( 2 ) . سوره مائده ، آيه 12 .
( 3 ) . كشف الغمه 1 / 55 .
( 4 ) . سوره اعراف ، آيه 159 .