و معيارهاى فقاهت ، ارتباط پيدا مىكند و در اثر همين اجتهاد و برداشت خاصّ از ادلّه و تعبّد بر روايات و يا مناقشه در آنها ، اصطلاحاتى فقهى پديد آمده است كه فهرستوار عبارتند از :
طهارت و نجاست عينى ، ( طاهر العين ، نجس العين ) نجاست عرضى ، طهارت و نجاست حكمى ، طهارت و نجاست تعبّدى ، طهارت و نجاست حقيقى ، طهارت و نجاست اعتبارى ، طهارت و نجاست عقلى ، طهارت و نجاست شرعى ، طهارت و نجاست حسّى ، طهارت و نجاست غير حسّى ، طهارت و نجاست غليظ ، طهارت و نجاست خفيف ( منصوص غير متعارض و منصوص متعارض ) ، طهارت و نجاست بعنوان امر وجودى و طهارت و نجاست بعنوان يك امر عدمى . « 1 »
اصطلاحات فوق و برخى تعاريف براى كلمات : طهارت ، نجاست و حدث با قبول مناقشه در وجود برخى از آن اصطلاحات و عدم آنها ، در سخنان فقهاء اعلام آمده است كه ما ضمن بحث فقهى اجمالى ، آنها را مشخّص مىكنيم .
مرحوم صاحب جواهر مىنويسد : طهارت از نظر لغت ، نظافت و نزاهت است و استعمال آن در نفى گناه و سوء خلق يا از باب حقيقت و مجاز است و يا قدر مشترك و اخيرى اولى است و عرفا : اسم وضو ، يا غسل و يا تيمّم مبيح نماز است . « 2 »
بعد از تسالم در مورد تعريف مزبور ، آيا طهارت ضد نجاست هم در فقه تعريف و مفهوم خاص خود دارد و يا اينكه آن در همان معناى لغوى استعمال شده است . هرچند كه شارع در بيان مصاديق نجاسات ، چيزهايى را مشخص كرده است و بقيه را پاك مىداند و اصالة الطهارة هم بر اين مبنا توجيه منطقى دارد .
از ديگرسو ، در طهارت و نجاست برخى اشياء ، حيوان و انسان هم
هامش
( 1 ) . شيخ مرتضى انصارى ، كتاب الطهارة ، ج 1 ، ص 394 . كنگره دويستمين سال ولادت .
( 2 ) . محمد حسن نجفى ، جواهر الكلام ، ج 1 ، ص 4 . چاپ نجف .