پيشوايان دين نيز تأكيد كرده است - همواره بر اعمال عقل فرامىخواند زيرا اين تنها
عقل است كه حسن و قبح اعمال را داورى مىكند . حكمفرمايان وقت مىكوشيدند انديشه و نظر را سركوب كنند و علم و عقل را به تعطيل كشانند تا بتوانند هرچه را مىخواهند بر امت تحميل نمايند .
امت نيز به همان اندازه كه دروغپردازان شبه فقيه را تحقير مىكرد ، علما و فقهاى شريف و انديشمندان آزاده را ارج مىنهاد لذا خليفه هشام بن عبدالملك و كارگزاران او در شهرهاى مختلف مترصد اين شخصيتهاى شريف بودند و چنان شده بود كه آنها ترسيده و از سياست كناره مىگرفتند ولى امام زيد بن على زينالعابدين راه ديگرى پيمود : راه جستجوى حقيقت و اعلام كرد كه هيچ مسلمانى حق ندارد از حاكمى كه عادل نيست و منافع امت را تحقق نمىبخشد ، هديهاى بپذيرد ؛ سپس امربه معروف و نهى از منكر را براى همه مردم ، يك تكليف شرعى درنظر گرفت و اينرا بارها و بارها در مورد شرايط خلافت در مجالس و محافل خود مطرح مىكرد و آشكارا اعلام كرد كه خليفه نمىتواند جز با داشتن اين شرطها ، خليفه و جانشين رسول خدا ( ص ) و امير ( پيشواى ) مؤمنان باشد . « 1 »
توصيف آرامگاه
گرايشى عمومى نزد تعداد زيادى از مؤرخان در مورد پيكر امام على زينالعابدين و سر مبارك پسرش زيد وجود دارد ؛ اكثر آنان تأكيد مىكنند كه آرامگاه ، ضريح يا مزار كنونى كه در حى زينالعابدين در السيدة زينب [ قاهره ] وجود دارد ، حاوى پيكر امام زينالعابدين و سر مبارك فرزندش زيد است ؛ اين نكته را عبدالمنعم قنديل نويسنده نويسنده و روزنامهنگار فقيد اسلامى در كتاب خود حياة الصالحين تأكيد كرده و گفته است : « وقتى زائر وارد مقام مزبور مىشود دو عمامه بر اين آرامگاه مىيابد كه اولى به زينالعابدين و دومى به فرزندش زيد - كه در كوفه به قتل رسيد و سرش را به قاهره آوردند - اشاره دارد . »
هامش
( 1 ) - پيش از اين در مورد اين شرايط ، سخن گفته شد .