برادر و در نفع و ضرر برابر خواهند بود ، و اگر قبول نكردند و پس از آن كه حق و حقيقت بر آنان روشن شد سر فرود نياورند ، اسلام در مقابل آنان وظيفه دينى جهاد را انجام خواهد داد .
2 . اهلكتاب ( يهود و نصارى و مجوس ) كه اسلام آنان را صاحب دين و كتاب آسمانى مىداند و به توحيد و نبوت و معاد قائل هستند ، اسلام به اين طوايف اجازه داده كه مىتوانند با دادن « جزيه » - به جاى ماليات شرعى كه مسلمانان مىپردازند - به پناه اسلام بيايند . يعنى سرپرستى اسلام را بپذيرند و استقلال خود را حفظ كنند و به مقرراتدينى خود عمل نموده و مثل مسلمانان ، جان و عرض و مالشان محترم باشد و دربرابر آن مبلغى ناچيز به عنوان جزيه به جامعه مسلمين بپردازند ، ولى نبايد تبليغات سوء يا كمك دشمنان دين يا كار ديگرى كه به ضرر مسلمانان است ، انجام دهند .
3 . اهل « بغى و فساد » يعنى مسلمانانى كه برضرر اسلام و مسلمانان قيام مسلحانه كرده ، به كشت و كشتار بپردازند ، جامعه اسلامى با اينان مىجنگد تا تسليم شوند و دست از فساد و آشوب بردارند .
4 . دشمنان دين كه به قصد ويران نمودن اساس دين يا از بين بردن حكومت اسلامى حمله كنند كه در اين صورت بر همهء مسلمانان واجب است دفاع كنند و با آنان رفتار « كافر حربى » را بنمايند .
اگر چنان كه مصلحت مسلمين و اسلام ايجاب نمايد ، جامعه اسلامى مىتواند به طور موقت با دشمنان اسلام پيمان عدم تعرض ببندد ، ولى حق ندارد طورى روابط دوستى را با آنان برقرار كند كه گفتار و كردار آنان اثر سوء بخشيده افكار و اعمال مسلمانان را فاسد نمايد .
فرار از جهاد و دفاع
فرار از ميدان جنگ و پشت به دشمن كردن ، معنايش اين است كه شخص