فصل نهّم در اقسام كمّ
كمّ ، به دو قسم متّصل و منفصل ، تقسيم مىشود و اين دو قسم از اقسام اوليّهء كمّ به شمار مىرود .
متّصل ، كمّى است كه امكان دارد در آن اجزائى فرض شود كه همديگر را بر روى حدود مشترك ، تلاقى نمايند .
و حدّ مشترك ، حدّى است كه ممكن است ابتداء قرار داده شود براى جزئى همانگونه كه ممكن است آن ، نهايت براى جزء ديگرى قرار داده شود مثل يك پاره خطّ هنگاميكه فرض شود انقسام آن به سه جزء كه قسم وسطى آن ممكن است هم ابتداء هريك از دو طرف خطّ قرار داده شود و هم نهايت هريك از اين دو پس ( در حقيقت ) دو قسم ، محسوب شده ( يعنى قسم وسطى و پارهء خطّ جانبى بعد از انضمام ) و خط ( كه در ابتداء به سه قسم تقسيم شده بود ) داراى دو قسم مىباشد « 1 » ( يعنى هريك از دو خط جانبى به انضمام خطّ وسطى ) .
[ كمّ متّصل ]
كمّ متّصل ، به صورت ديگرى نيز ، تعريف شده به اين نحو كه كم متّصل كمّى است كه تا بىنهايت قابل انقسام است .
[ كمّ منفصل ]
و كمّ منفصل ، معنائى است در مقابل كمّ متّصل ( و مخالف با آن ) يعنى عددى كه از
هامش
( 1 ) - اسفار ج 4 ص 13 - 14 - مباحث مشرقيه ج 1 ص 178 الى 179 ( شارح )