روايات فراوانى كه شايد به تواتر برسد ، براين معنا ، يعنى تقدم خلقت معصومين عليهم السلام برآفرينش موجودات ديگر ، دلالت دارد ، و معناى آن جزبا تجرّد كامل ، تمام نمىشود ، و آن روايات ديگرى كه دربارهء سرشت و آفريدن ارواح پيش از اجساد مىباشد ، تأييد و تأكيد مىنمايد .
خداوند برخى را از طينت بهشت و برخى را از طينت آتش آفريد
2 . در عللالشرائع و تفسير عياشى از عبداللَّه جعفى و عقبه روايت شده است كه امام باقر عليه السلام فرمود :
« خداوند خلق را آفريد ، پس آن راكه محبوب داشت از آنچه دوست داشت ، آفريد ، وچنين دوست داشت كه ازسرشت بهشت بيافريند ؛ و آن را كه دشمن مىداشت از آنچه مبغوضش بود ، آفريد ؛ و مبغوضش آن بود كه از سرشت آتش بيافريند ، آنگاه آنان را در ظلال برانگيخت .
پرسيدم : ظلال چيست ؟ فرمود : آيا ظلال خود را درنور خورشيد نديدى كه در عينى كه شيئى هست ، چيزى نيست . آنگاه از ميان آنها رسولان را برانگيخت ، و آنها مردم را به اقرار به خداوند دعوت نمودند . و اين همان است كه خداوند فرمايد : « اگر آنان را پرسى كه آفريدگارتان كيست ؟ مىگويند : اللَّه » .
آنگاه مردم را به اقرار به پيامبران دعوت نمودند . پس گروهى سر باز زدند و گروهى اقرار نمودند ، سپس آنان را به ولايت ما خواندند و به خدا سوگند آنكه خداوند دوستش داشت ، اقرار نمود و آنكه دشمن داشت ، انكار كرد ، و اين همان است كه خداوند فرمايد : « به آنچه پيش از اين تكذيب كردند ، ايمان نخواهند آورد » . « 1 »
هامش
( 1 ) . علل الشرائع ، ج 1 ، ص 118 ، ح 3 ؛ تفسير عياشى ، يونس ، ج 2 ، ص 129 ، ح 37