الإمام الصّادق « ع » ، عن أمير المؤمنين « ع » : . . . إنّ الله - تبارك و تعالى - لو شاء ، لعرّف نفسه ؛ و لكن جعلنا أبوابه ، و صراطه ، و سبيله ، و الوجه الَّذي يؤتى منه .
فمن عدل عن ولايتنا ، أو فضّل علينا غيرنا ، فإنّهم عن الصّراط لناكبون . فلا سواء من اعتصم به ، و لا سواء ؛ حيث ذهب النّاس إلى عيون كدرة يفرغ بعضها في بعض . و ذهب من ذهب إلينا ، الى عيون صافية تجري بأمر ربّها ، لا نفاد لها ، و لا انقطاع . « 1 »
خداوند متعال ، اگر مىخواست خود ، خود را ( بيواسطه ) به بندگان بشناساند مىشناساند ، ليكن ( اين چنين نخواست و اين چنين نكرد ، بلكه ) ما را واسطه و راه شناخت خود قرار داد ، و وسيلهء رسيدن به فيوضات ( معرفتى و قربى و حبّى ) خود ساخت . « 2 » و ما را همان جهتى قرار داد كه بايد از آن سوى و از آن جهت به خدا روى آورند و توجّه كنند . پس كسانى كه از ولايت ( و هدايت ) ما سرباز زدند ، يا ديگران را بر ما برترى دادند ، از صراط مستقيم دور افتادند . و آن كس كه به ديگرى بگرود ، با آن كس كه به ما بگرود ( و صراط اقوم را بپيمايد ) ، هرگز برابر نيست ، هرگز ! مردم به سراغ چشمه هاى لا يناك تيره رفتند كه ( آبى اندك دارند و همان آب تيره اندك ) ، از چشمه اى به چشمهء ديگر مىريزد . امام آنان كه به ما گرويدند ( و معارف و تعاليم را بطور خالص از ما گرفتند ) ، به چشمه هايى صاف و زلال روى آوردند ( و از آنها سيراب جاودان گشتند ، و از اختلافها و بگومگوها گذشتند ) ، چشمه هايى كه به فرمان پروردگار خود هماره جارى است ، و هيچ پايانى ندارد و هيچ گسستى .
هامش
« 1 » . « اصول كافى » ، ج 1 ، ص 180 : « كتاب الحجّة » ، « باب معرفة الإمام و الرّدّ إليه » .
« 2 » . و مطابق با « حكمت تسبيبى » آفرينش نيز همين است .