تخطي إلى المحتوى الرئيسي

قابوس نامه ( فارسى ) — صفحة 287

مساهمون:

ص٢٨٧
چو آه سينهء ايشان ز يا رب سحرى * تن صحيح مرا كرد رنج‌مند و سقيم
( لغت‌نامهء دهخدا ) ص 36 س 14 حكايت گويند روزى افلاطن نشسته بود . . . : اين حكايت در باب بيست و پنجم از قسم اول جوامع الحكايات و لوامع الروايات محمد عوفى آمده است ( سعيد نفيسى ، قابوس‌نامه 213 - 214 ) . ص 36 س 14 افلاطن : فيلسوف معروف كه شاگرد سقراط و استاد ارسطو بوده است و فرضيهء مثل او مشهور است ( 429 - 347 ق . م . ) ص 37 س 9 حكايت چنين شنيدم كه محمد بن زكرياى رازى . . . اين حكايت در باب بيست و پنجم از قسم اول كتاب جوامع الحكايات و لوامع الروايات محمد عوفى مذكورست ( سعيد نفيسى ، قابوس‌نامه 214 ) . ص 37 س 9 محمد بن زكريا [ ى ] رازى : ابو بكر محمد بن زكرياء بن يحيى الرازى طبيب و دانشمند معروف كه در اول شعبان 251 ه . در رى به دنيا آمد و هم در رى ، پنج روز گذشته از ماه شعبان سال 313 ه . درگذشت . آثار معروف او در طب كتاب - الحاوى ، كتاب المنصورى يا الطب المنصورى ، كتاب الشكوك ، كتاب من لا يحضره الطبيب ، كتاب برء الساعة و غيره است . در باب آثار فلسفى او به « رسالة للبيرونى فى فهرست كتب محمد بن زكرياء الرازى » و مجموعه‌اى كه پل كراوس
paul Kraus
بنام « رسائل فلسفية لابى بكر محمد بن زكرياء الرازى » فراهم آورده مىتوان رجوع كرد . ص 37 س 12 مطبوخ افتيمون : افتيمون صورت معرب و محرف كلمهء يونانى
epe umon
است كه در زبان فرانسوى
Epithym
گويند و گياهى است از تيرهء پيچكيان كه داروى جنونش مىدانسته‌اند ( دكتر معين ، فرهنگ فارسى ) . ص 37 س 14 كل طائر يطير مع شكله : نظير : كبوتر با كبوتر باز با باز ؛ الجنس مع الجنس ؛ الجنس الى الجنس يميل ( امثال و حكم 1 / 240 ) ؛ كل امرئ يميل الى مثله ( الفرائد و القلائد ، ثعالبى ، ص 61 ) . مولوى نيز گفته است :
ذره ذره كاندرين ارض و سماست * جنس خود را همچو كاه و كهرباست
ص 37 س 17 هرگز بدست نپساوندت : پساويدن بمعنى لمس كردن و دست ماليدن است و حرف نخستين در ان جزء اصل كلمه است مانند پسودن و بسودن . در متنهاى نثر و نظم اين كلمه به كار رفته از جمله ناصر خسرو گفته است :
مر گوهر خرد را نپساود * نه هيچ مدبرى و نه شيطانى
( ناصر خسرو ، ديوان 478 ) و در كليله و دمنه آمده است : « ناكردنيها را بحسن عبارات پساواند و در چشم