نظير :
سخن را نيوشنده بايد نخست * گهر بىخريدار نايد درست .
رجوع به : مستمع صاحب سخن را . . . ، شود .
فى التأخير آفات . تمثل .
بنفشه با شقايق در مناجات * فلك ميگفت فى التأخير آفات .
نظامى .
بفتراك ار همى بندى خدا را زود صيدم كن * كه آفتهاست در تأخير و سالك را زيان دارد .
حافظ .
زبان بربند بارى زين خرافات * بخيز از جا كه فى التاخير آفات .
جامى .
تعلل به كار جهان كى رواست * كه تأخير را فتنهها در قفاست .
از خزان و بهار كاشف شيرازى . نظير :
درنگى نه و الا بود مرد جنگ .
فردوسى . رب ريث يعقب فوتا .
رجوع به : از امروز كارى . . . ، شود .
فى الصيف ضيعت اللبن .
فى النصح لسع العقارب . رجوع به : الحق مر ، شود .
فى اى قلب يجمع العشق و السر * ( عشقت و قلبى ضاع فى العشق سره و . . . )
فى تقلب الاحوال تعلم جواهر الرجال .
فى حلالها حساب و فى حرامها عقاب .
فيض حق هرجا كه مردى ديد رخت آنجا كشيد * ( . . . شاه دين هرجا كه تختى ديد رخت آنجا نهاد . )
سيد حسن غزنوى .
فيض روح القدس ار باز مدد فرمايد * ديگران هم بكنند آنچه مسيحا ميكرد .
حافظ . نظير :
دولت اگر سلسله جنبان شود * مور تواند كه سليمان شود .
فيض صبح وطن از شام غريبان مطلب * ( صائب از هند مجو عشرت اصفاهانرا )
صائب .
فى كل قلب شغل . على عليه السلام .
فيل چون در وحل فروماند * جز بفيلان برون نيارندش .
فيل خواب هندستان ، ( يا ) هندستان ديده . تمثل :
و آگهى نه كه پيل چون مستان * ديد خوابى و شد بهندستان .
نظامى .
زانكه پيلم ديد هندستان بخواب * از خراج اميد برد و شد خراب .
مولوى .
خوابديده فيل تو هندوستان * كه رميدستى ز حلقهء دوستان .
مولوى .
فيل بايد تا چو خسبد اوستان * خواب بيند خطهء هندوستان .
مولوى .
ديده نابينا و دل چون آفتاب * همچو پيل ديده هندستان بخواب .
مولوى .