و يافتن مردى چنين و پيدا كردن اين گوهر ثمين در درياى وجود ابناى زمان اشكال تمام دارد ، و چون يافت گردد سزاوار آن است كه قدر او را دانند ، و وى را از هدايا و عطاياى الهى شمرند ، و از فرمودهء او قدم برون ننهند ، و گفتارش را شمع محفل تمشيت امور گردانند .
هفتم : آنكه چون از احدى نسبت به حضرت پادشاهان جنايتى و خيانتى صادر شود ، و يا در طريق اخلاص و بندگى و آداب ، خطا و لغزشى رو دهد ، تا ممكن باشد ديدهء التفات از آن پوشند « 1 » ، و از كأس كريمهء :
وَ الْكاظِمِينَ الْغَيْظَ وَ الْعافِينَ عَنِ النَّاسِ
، شراب كرامت
وَ اللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ
« 2 » ، نوشند كه عفو جرائم از اشرف مكارم است ، و بخشايش زلّت گلگونهء عارض دولت است ، چنان كه جناب ولايت مآب فرموده كه : « جمال السّياسة العدل في الإمرة و العفو مع القدرة » « 3 » ، يعنى : جمال شهريارى و حسن مملكتدارى عدالت كردن در فرمانفرمائى و حكمرانى است ، و عفو كردن از عقوبات با قدرت و توانائى است ، و نيز از آن جناب مروى است كه : « العفو زكات الظفر » « 4 » يعنى : بخشيدن مجرم يا عدو زكات دست يافتن بر او است .
و از انوشيروان عادل حكايت كنند كه مىگفته است كه : لذّتى كه من در عفو يافتم در عقوبت نديدم ، و سخن يكى از ملوك است كه : اگر رعيت من بدانند كه مرا از عقوبت چقدر لذّت حاصل مىشود ، تقرّب به من نجستندى الّا
هامش
( 1 ) پوشد : « الف » .
( 2 ) آل عمران : 134 .
( 3 ) غرر الحكم و درر الكلم ( آمدى ) : 339 .
( 4 ) شرح نهج البلاغة لابن ابى الحديد : 19 / 31 ، غرر الحكم و درر الكلم ( آمدى ) : 245 .