خداى عزّ وجلّ به سوى دانيال وحى فرستاد كه دشمنترين بندگان به سوى من نادانى است كه حق اهل علم را سبك شمرد ، و از پيروى ايشان خود را بر كنار دارد ، ودوستترين بندگان من به سوى من پرهيزكارى است كه رو به راه طلب ثواب جزيل آرد ، وملازمت دانشوران وپيروى بُردباران را وانگذارد ، بلكه همواره راه علما پويد وسخنى كه گويد از حكما گويد » « 1 » .
و حضرت امام جعفر صادق عليه السلام دوست داشته كه : اصحابش را تازيانهها بر سر زنند تا تفقّه وتعلّم كنند ، يعنى مسائل فقهيه را ياد گيرند ، و اين معنى را يكى از دانشمندان برگزيده به اين عبارت از آن حضرت شنيده :
« لَوَدَدْتُ أنّ اصحابي ضُرِبَتْ رُؤسُهُم بِالسُّياط حتّى يَتَفَقَّهوا » « 2 » .
و از ضمائر بصائر فرخنده مآثر مسعود پوشيده نخواهد بود كه در اين خبر خجسته اثر جمعى منظورند تن آسوده ، و از غوايت در باديهء تيقّظ قدم نافرسوده .
اما بيدار دلان كه بهره از هوشيارى دارند بدون تازيانهء رانندگان مواقف خبرمشهور « مَنهومان لا يَشبعان » « 3 » و مطابق اثر صدق قرين : « اطلُبوا العلمَ ولو بِالصّين » « 4 » از انجام مُزاولتِ جنبش گهواره تا آغاز ملازمتِ خاك وخاره به مقتضاى آنچه شنيدهاند به هنگام استعلام واستشاره كه وقت الطلب من المهد الى اللحد ، همواره در كارند .
چگونه چنين نباشد وحال اينكه ثمرهء شجرهء آفرينش جز حصول دانش وبينش نيست ، و همين است كه سرمايهء زندگى وپيرايهء فرخندگى است .
هامش
( 1 ) كافى : 1 / 35 حديث 5 .
( 2 ) كافى : 1 / 31 حديث 8 .
( 3 ) كافى : 1 / 46 حديث 1 .
( 4 ) عوالى اللئالى : 4 / 70 حديث 37 .