ماش ، در طهران كم و برنج فراوان است پنير و ماست و تخم مرغ هم گران مىفروشند ، يراق تفنگ و ششلول در طهران زياد و ارزان است و خيلى كم خريد و فروش مىشود ، يعنى اهالى طهران چندان ذوق يراق و تفنگ را ندارند و هر كدام كه ادعاى لوطىگرى بنمايند يك قبضه خنجر يا غداره خريده به كمر خود مىبندند و يراق ، كارشان همان است .
مرغ بوقلمون و مرغ لارى كه ما كلنگى مىگوئيم زياد ، ولى گران مىدهند . كبوتر خانگى زياد است ، سگ در اين شهر بنهايت فراوان است ، چون در هر خانه از بزرگان و اجزاء درب خانه دولت و سفارات خارجه و كارگزاران شهر و سرحدات طهران و بعضى از مكتبين يكدانه و دو دانه هست . علاوه برآن ، در ميان خيابان و كوچه ها هم بسيار ديده مىشود كه باعث كثافت است .
بعضى از خيابان و كوچههاى طهران به نهايت كثيف و متعفن است كه مجبوراً عبور و مرور مىشود . مالالتجاره روسى خيلى و انگليسى كم است و از مشهد گرانتر ، در طهران به فروش مىرسد .
جمعيت طهران ، به اندازه وسعت شهركم است . و اين بلد معظم ، داراى چهار صد هزار نفوس ، سواى اهالى خارجه و اجزاء سفارات خواهد بود .
كبك ، در اين شهر خيلى گران و دانه سه قران مى فروشند و كبك درى ، هم كه مىآورند ، دانه هيجده قران مىدهند ولى كم است .
ميوه جات در اين شهر از قبيل ، ليمو و نارنج و نار فراوان و چندان گرانى ندارد اما هندوانه و خربزه كم و پرقيمت است ، ناك كه يك رقم گلابى است ، در طهران زياد گران است .
باروت خوب ، در طهران كم و ساچمه گلوله گران است . آلوى بخارا ، در اين شهر يك من شش قران است و بازهم مثل آلوى مشهد نيست و دكان داران اين بلد هر كدام يك راس الاغ باركش دارند واشياء خوراكى را على الاتصال در ميان كوچه ها ، شب و روز ، درب خانههاى اهالى مىآورند و زحمت مردم را از رفتن به بازار كم مىكنند .
الحاصل ، اوضاع طهران شرح مفصلى دارد كه لازم نگارش و بيان حال است . من جمله ، در طهران حياط كرايه خيلى كم و گران دست مىآيد اما بنده مختصر نموده محض يادداشت مىنگارد .
پنج سفرنامه يا سفر به اقليم عشق ( فارسى ) — صفحة 336
مساهمون: مجموعة مؤلفين
ص٣٣٦