وَ إِنْ تُكَذِّبُوا فَقَدْ كَذَّبَ أُمَمٌ مِنْ قَبْلِكُمْ »
به همين معنا اشاره مىكند » ( طباطبايى ، 1417 ق ، ج 16 ، ص 117 ) . برخى ديگر نيز بر اين باورند كه اين پنج آيه آيات معترضه اى است كه بين داستان ابراهيم عليه السلام واقع شده است ( بغدادى ، 1415 ق ، ج 3 ، ص 379 ) .
با توجه به سخن علامه خطاب در قرائت « تَرَوْا » به مشركان است و اگر علت قرائت با تاء را هماهنگى با آيه بعد :
« قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ يُنْشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ »
( عنكبوت : 20 ) بدانيم ، بهتر است .
تحليل اثر سياق در اختيار قرائت : قراء فعل « يَرَوْا » را به دو وجه « يَرَوْا » و « تَرَوْا » قرائت كرده اند . طرفداران قرائت با تاء هماهنگى با سياق آيات قبل را علت اختيار قرائت خود مىدانند . به نظر مىرسد قرائت تاء هماهنگ با سياق آيات بعد است نه آيات قبل . دقت در آيات 16 تا 24 نشان مىدهد آيه 16 تا 18 در مقام بيان داستان حضرت ابراهيم عليه السلام است سپس آيات 19 تا 23 به مسأله انكار معاد توسط مشركان پرداخته و دوباره آيه 24 به بيان ادامه داستان حضرت ابراهيم عليه السلام مىپردازد . پس بين داستان حضرت ابراهيم پنج آيه واقع شده كه خارج از داستان حضرت ابراهيم عليه السلام است . به نظر مىرسد پس از بيان مسأله تكذيب حضرت ابراهيم توسط قومش خداوند متعال به علت وجود اين صفت در مشركان زمان رسول خدا ( ص ) به وجه غائب همه مشركان را مورد خطاب قرار داده و مىفرمايد :
« أَ وَ لَمْ يَرَوْا كَيْفَ يُبْدِئُ اللَّهُ الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ إِنَّ ذلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرٌ »
( عنكبوت : 19 ) و در آيه بعد به منظور تأكيد اين مسأله پيامبر گرامى اسلام را مورد خطاب قرار داده و به رسول خدا ( ص ) امر مىنمايد اگر آنها آفرينش خداوند و مسأله معاد را نديده اند بگو به آنان تا در زمين به گردش پرداخته تا ببينند خداوند چگونه آفرينش را آغاز و سپس برمى گرداند :
« قُلْ سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ يُنْشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ »
( عنكبوت : 20 ) .
22 .
( قَدْ كانَ لَكُمْ آيَةٌ فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتا فِئَةٌ تُقاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ أُخْرى كافِرَةٌ يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ وَ اللَّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَنْ يَشاءُ إِنَّ فِي ذلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصارِ )
( آل عمران : 13 )