« او [ پاك و ] منزّه است و از آنچه مىگويند بسى والاتر است » .
فعل « يَقُولُونَ » به دو وجه « يَقُولُونَ » و « تَقُولُونَ » قرائت شده است :
الف . قرائت مشهور آيه « يَقُولُونَ » با ياء است ( دانى ، 2005 م ، ص 593 ) . در قرائت عاصم به روايت حفص و ابن كثير كه فعل « يَقُولُونَ » در آيه قبل
« قُلْ لَوْ كانَ مَعَهُ آلِهَةٌ كَما يَقُولُونَ إِذاً لَابْتَغَوْا إِلى ذِي الْعَرْشِ سَبِيلًا »
( اسراء : 42 ) به وجه غائب قرائت شده است ، اين آيه عطف به ماقبل شده و « يَقُولُونَ » مانند فعل « يَقُولُونَ » در آيه قبل به وجه غائب تلاوت شده است . اما شعبه ، نافع ، ابن عامر و ابوعمرو كه فعل در آيه قبل را با تاء قرائت كرده اند اين آيه جمله مستأنفه اى است كه خداوند در شأن خود مىفرمايد يا اين كه خداوند متعال به پيامبرش مىفرمايد تا بگويد
« سُبْحانَهُ وَ تَعالى عَمَّا يَقُولُونَ عُلُوًّا كَبِيراً »
( ابن زنجله ، 1402 ق ، ص 404 ) .
ب . حمزه و كسايى « تَقُولُونَ » با تاء خوانده اند ( ابن الباذش ، 1403 ق ، ج 2 ، ص 686 ) . « تَقُولُونَ » در قرائت حمزه و كسايى عطف به آيه قبل است كه هر دو قارى به وجه مخاطب قرائت كرده اند ( مكى بن ابى طالب ، 1404 ق ، ج 2 ، ص 48 ) .
تحليل اثر سياق در اختيار قرائت : قراء فعل « يَقُولُونَ » را به دو وجه « يَقُولُونَ » و « تَقُولُونَ » قرائت كرده اند . حفص و ابن كثير با توجه به قرائت « يَقُولُونَ » در آيه قبل
« قُلْ لَوْ كانَ مَعَهُ آلِهَةٌ كَما يَقُولُونَ إِذاً لَابْتَغَوْا إِلى ذِي الْعَرْشِ سَبِيلًا »
در اين آيه نيز « يَقُولُونَ » خوانده اند تا با آيه قبل هماهنگ باشد . حمزه و كسايى با توجه به اين كه در آيه قبل « تَقُولُونَ » خوانده اند در اين جا نيز « تَقُولُونَ » با تاء خوانده اند تا با آيه قبل هماهنگ باشد . اما كسانى كه در آيه قبل « تَقُولُونَ » با تاء خوانده اند و در اين آيه « يَقُولُونَ » با ياء قرائت كرده اند ، قرائتشان مبنى بر اضمار « قل » يا مستأنفه بودن جمله است .
بنابراين قرائت عاصم به روايت حفص ، ابن كثير و حمزه و كسايى هماهنگ با سياق آيات است .
17 .
( وَ إِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَ أَشْهَدَهُمْ عَلى أَنْفُسِهِمْ أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ قالُوا بَلى شَهِدْنا أَنْ تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هذا غافِلِينَ )
( اعراف : 172 )