واكاوى تفكر شيعه و تجلّى آن در اغراض شعر عربى
معصومه پويا « 1 »
فرهاد ديو سالار « 2 »
چكيده
باورها و افكار شيعه بستر مناسبى براى ايجاد تحول در ادبيات بوده و عامل ايجاد اشعارى در زمينههاى مختلف تحت عنوان ادبيات شيعى شده است . منظور از آن ، آثار ادبى است كه نمودار احساسات وعواطف مذهبى پيروان آل على است كه پايه آن بعد از شوراى ثقيفه بنى ساعده گذارده شده است . برخوردهاى شديد شيعيان با خلافتهاى فاسد رسمى ، پايه ادبيات عميقى را بنا نهاده است كه اساس كار سرايندگان شيعى بر شرح ستم ها وستمگرى هاى حاكمان جور وخلافتهاى بناحق بوده است . اين حوادث در طول تاريخ شيعه در قالب اشعارى چون غديريات ، علويات ، هاشميات ، قصائد السبع العلويات ، شيعيات و . . . شده است . همچنين باعث پيدايش ادبيات ماتمى با سوز وگداز خاصى در بستر ادب عربى و ادب عراقى شده است كه در رثا ، حماسه ، مدح و وصف و غيره از اغراض شعرى تغييراتى ايجاد كرده است .
بيشتر اين اغراض شعرى در بستر شيعه چون نسيمى فرحبخش بر ادبيات عربى وادب عراق وزيده و ادب شيعه چون درختى تنومند با خون شيعيان سيراب شده است كه ما در اين مقاله شاخسارهاى پرشكوهش را به تماشا مىنشينيم .
اين پژوهش كه بر اساس منهج تحليلىتوصيفى و با به كار گيرى منهج تاريخى در خصوص پيدايش برخى مسائل از لحاظ زمانى مىباشد ، تلاشى است در جهت شناساندن شعر شيعه در عراق و جلوههايى از ادبيات شيعى در ادبيات عربى .
كليد واژه : ادبيات شيعه ، اغراض شعر ، غديريات ، علويات ، هاشميات ، قصائد السبع العلويات ، شيعيات .
هامش
( 1 ) . دانشجوى كارشناسى ارشد زبان و ادبيات عربى ، دانشكده ادبيات ، دانشگاه آزاد اسلامى ، واحدكرج
( 2 ) . عضو هيئت علمى گروه زبان و ادبيات عربى ، دانشكده ادبيات ، دانشگاه آزاد اسلامى ، واحدكرج