اسطورههاى زايش در شعر معاصر فارسى و عربى اسطوره تموز ( ادونيس ) در شعر نيما و سياب
قاسم عزيز مراد
چكيده
از ويژگى هاى بارز شعر معاصر ، روى گردانى از روشهاى مستقيم در بيان احساسات مىباشد كه كاردبرد اين تكنيك به دلايلى همچون وضعيت نا به سامان جامعه از نظر سياسى ، اجتماعى و فرهنگى و بحرانهاى موجود در جامعه است . از ميان شاعران معاصر ايران و عراق ، نيما و سياب براى بيان اين گونه عواطف و احساس ها در اشعار خود به اسطوره پناه مىبرند . در اين مقاله اسطوره تموز در اشعار سياب و اسطوره ققنوس در اشعار نيما به عنوان دو تا از اسطورههاى زايش بررسى شده است و در پايان نشان داده ايم كه سياب براى بيان كاركردهاى سياسى ، اجتماعى تاريخى ، حلول در طبيعت و فرانگرى از اسطوره تموز به عنوان نقش ميانجى ميان قشر روشنفكر جامعه و فرهنگ آن استفاده مىكند و تلاش مىكند تا خيزشى نو را در ميان انسان عرب ايجاد نمايد و همچنين نشان داده ايم كه نيما براى پيشبرد اهداف روشنفكرانه فرهنگى خود به دامان اسطوره ققنوس پناه مىبرد و هر دو آنها مرگ قشر روشنفكر جامعه را عامل احياى ارزشهاى فرهنگى ، اجتماعى و سياسى به حساب مىآورند . همچنين مىتوان گفت آنچه كه درون مايه اسطورههاى زايش در بين فرهنگهاى مختلف را تشكيل مىدهد ، مرگ و رستاخيز ، قحطى و حاصلخيزى ، غم و شادى است به همين خاطر است كه شاعران و نويسندگان معاصر ، زمينه خوبى را در اين نوع اسطوره براى بيان احساسات و ديدگاههاى خويش يافتند .
كليد واژه : سياب ، نيما ، تموز ، ققنوس ، اسطورههاى زايش .