حاجزى بسيار قوى وجود دارد كه با مواقعه و امثال آن از بين نمىرود مگر در فروض خيلى نادر . بنابراين بايد روايات را حمل بر فروض متعارف كنيم كه همان اتحاد مسلك بول و مسلك حيض است و مشهور هم به تبع همين تعليل را ذكر كردهاند .
2 - 2 - علامه حلى « ره » در چند كتاب خود و به تبع ايشان ، عدهاى از علما ، احتمال اول و دوم هر دو را كافى دانستهاند
يعنى هم اتحاد مسلك بول و حيض و هم اتحاد مسلك حيض و غائط هر دو افضاء است اما احتمال سوم يعنى اتحاد مسلك بول و غائط را مطرح نكرده است . البته در مورد كلام علامه اين بحث وجود دارد كه آيا ايشان افضاء را موضوعاً شامل احتمال اول و دوم مىداند . آنطورى كه فخر المحققين « ره » و بعضى عبارت ايشان را معنا كردهاند يا فقط حكماً شامل مىداند آنطورى كه ما از عبارت ايشان مىفهميم .
3 - 2 - مرحوم صاحب جواهر نظر مشهور را تقويت كرده
و مىفرمايد : معناى لغوى افضاء ، توسعه دادن است و چون اين معناى عام در روايات اراده نشده بايد افضاء را حمل بر يك معناى بكنيم كه معمولًا اتفاق مىافتد نه چيزى كه فقط در عالم فرض ، مصداق دارد و وجود خارجى آن كالعدم است . پس با توجه به اينكه اتحاد مسلك حيض و غائط بندرت اتفاق مىافتد ، افضاء را بايد به معناى اتحاد مسلك بول و حيض بگيريم كه وقوع آن مخصوصاً در مورد صغيره ، معمول است .
دليل دوم ايشان شهرت فتوائى است ، چون مشهور قائل به اختصاص افضاء به اتحاد مسلك بول و حيض شدهاند حتى ابن فهد در مهذب البارع تصريح كرده كه علاوه بر اختصاص موضوعى ، حكم هم مختص به همين احتمال مىباشد . صاحب جواهر به اجماع منقول هم استناد مىكند و در آخر مىفرمايد : « و غيرها » يعنى قول مشهور از دليل يا ادله ديگرى نيز برخوردار است كه البته ايشان آن را بيان نكرده و احتمالًا اشاره دارد به وجهى كه شيخ طوسى « ره » مطرح كرده است كه البته اينكه بسيارى از فقها ( ظاهراً فقهاى عامه ) اين مسأله را عنوان كردهاند كه اگر در اثر افضاء ،