ساقط شده است ، همانطور كه ديوانهائى مثل ديوان فرزدق ، كميت ، كشاجم مورد تحريف قرار گرفتهاند .
ايشان اين موضوع را چنين بيان مىدارند :
« جز آنچه كه از اشعار حسان نقل شد مدايح بسيارى دربارهء امير مؤمنان عليه السّلام دارد كه منتخبى از آن به زودى ذكرش بيايد . در اين هنگام است كه دستهاى امين ! شناخته مىشود ، دستهاى خيانتكارى كه به سوى ديوان حسان دراز گشت ، و كلمات را با جابجائى از مواضع اصليش تحريف نموده و ديوان او را چون ديوانهاى ديگر و كتب و معاجم كه شامل مدايح و فضائلى درباره أهل البيت عليهم السّلام بودند را مورد تحريف قرار داده ، تحريف نمود ، مثل ديوان فرزدق . اين قصيدهء ميميهء فرزدق را با همهء شهرتش كه در وصف مولاى ما امام زين العابدين عليه السّلام سروده شده است را ساقط كردهاند ، با اينكه ناشر ديوان در مقدمه شرح ديوان به اين قصيده اشاره مىكند و كتب ديگر و معاجم آن را از او مىدانند ، و مثل ديوان كميت كه ابياتى از آن كم ، و يا بر آن اضافه نمودهاند ، و مثل ديوان أمير شعرا ، أبى فراس ، و مثل ديوان كشاجم كه قسمت مهمى از مراثى سيّد ما امام سبط شهيد [ - سيد الشهداء ] عليه السّلام از آنها حذف شده است ، و كتاب « المعارف » ابن قتيبه را كه دستهاى تحريفگرا آنچه دلش خواسته بر آن افزوده و آنچه ملايم مسلكشان نبوده از آن كاستهاند ، و كتبى كه بعد از آن ناقل مطالب كتاب [ - المعارف ] بودند ، خود گواه اين تحريف و خيانتند ، كه ما مقدارى از آن را قبلا ذكر نموده و بعضى ديگر را هم خواهيم گفت . از اين نوع تحريف در كتب بسيارى در راه نشر و يا نقل رخ داده كه ما به جهت اينكه وضع كتاب را بههم نزنيم از ذكر آنها خوددارى نمودهايم و تفصيل آن در جاى خود بيايد » . « 1 »
علامه رحمه اللّه در ادامه به نقل قسمتهاى جدا شدهء از ديوان مىپردازد ، كه مصادر مورد اعتماد آنها را ثبت نمودهاند .
هامش
( 1 ) . الغدير ، ج 2 ، ص 41 .