68 - براستى كدامين معانى مولى با واقعه غدير خمّ قابل انطباق است ؟
از معانى مولى 22 معنى آن ( در نكته قبل ) بررسى شد باقيمانده آن مىماند پنج معنى 23 - ولىّ : كه ايجاب مىكند اولى از آن اراده شود به علت عدم صحت معانى قبلى كه گذشت 24 - سيد :
اين معنى هم از اولى بالشىء جدائىناپذير است خصوصا اينجا كه پيامبر اول خودش را مطرح ساخته است بعد على ( ع ) را و اين سيادت دينى بر همهء امت بوده و اطاعت و پيروى هم بر امت واجب است . 25 - متصرّف در امر : اين معنى را فخر رازى در تفسيرش در سوره حج از قفّال نقل كرده و سعيد چلبى ، خفاچى در حاشيه بر بيضاوى و ابن حجر در صواعق و ديگران بيان كردهاند . پس چنين شخصى در انواع تصرف نسبت به جامعهء انسانيت اولى و سزاوارتر از غيرش است و اين فقط در شأن پيامبر ( ص ) و يا امام مفترض الطّاعه است كه از طرف پيامبر معرفى شود 26 - متولّى امر : ( عهدهدار شدن امور ) كه همان معنى اول باشد علّامه امينى اين معنى را براى مولى از 15 نفر از مفسرين و اديبان برجستهء اهل تسنن با ذكر مدارك نقل مىكند و نتيجهگيرى مىكند كه مراد از مولى همان اولى مىباشد .
69 - جامع معانى مولى همان اولى است :
علّامه امينى پس از بررسيهاى دقيقى كه از كتب مختلف تفسير و لغت و . . . انجام داده گويد :
جامعترين معنى مولى همان اولى بالشىء است كه هريك از آن معانى ( 26 معنى ديگر ) با نوعى توجه به آن اخذ شده است و لفظ ولى بر هيچيك از آن ( معانى 26 گانه ) اطلاق نشده مگر به مناسبت اولى بالشى به شرح زير :
1 - رب : پروردگار اولى است به خلق خود كه تصرف مىكند در مخلوقاتش هرطور حكمتش اقتضاء كند .
2 - عمّ : از همه مردم اولى به محافظت فرزند برادرش و عطوفت به اوست .
3 - ابن عم : اولى و سزاوارترين مردم به پشتيبانى پسر عمّ خود است زيرا آندو شاخههاى