نامهء چهل و دوم 4 / محرم / 1330
1 - عرب براى مفرد تعبير جمع مىآورد ؛
2 - شواهد اين مطلب ؛
3 - آنچه امام طبرى ذكر كرده است ؛
4 - گفتهء زمخشرى در اين باره ؛
5 - آنچه من مىگويم .
[ 1 - عرب براى مفرد تعبير جمع مىآورد ؛ ]
1 - جواب چنين است : عرب تعبير « جمع » را براى « مفرد » نيز مىآورد و البته ، اين به دليل نكتهاى است كه آن را اقتضا مىكند .
[ 2 - شواهد اين مطلب ؛ ]
2 - شاهد بر اين سخن ، كلام خداى تعالى در سورهء آل عمران است ، آنجا كه مىخوانيم :
« الَّذِينَ قالَ لَهُمُ النَّاسُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوا لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزادَهُمْ إِيماناً وَ قالُوا حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ ؛
كسانى كه مردم به آنها گفتند : مردم در برابر شما آماده شدهاند ، از آنها بترسيد . [ اما اين سخن ] بر ايمان آنها افزود ، و گفتند : خداوند ما را كفايت مىكند و او وكيل خوبى است . » « 1 »
مىدانيم كه قايل و گويندهء اين سخن ، به اجماع مفسران ، محدثان و اهل اخبار ، تنها نعيم بن مسعود اشجعى است .
در اينجا خداوند كلمهء الناس را كه براى جمع است - بر او اطلاق كرده ، درحالىكه
هامش
( 1 ) - آل عمران ، آيهء 173 .