[ الحديث 631 في عقوبات المعاصي العاجلة ]
و فيه أيضا : باب « في عقوبات المعاصي العاجلة » عن مالك بن عطيّة [ عن أبيحمزة خ - ل ] عن أبي جعفر عليه السّلام قال : وجدنا في كتاب رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلم :
إذا ظهر الزّنا من بعدي كثر موت الفجأة ، و إذا ظفّف المكيال و الميزان أخذهم اللّه بالسّنين و النّقص ، و إذا منعوا الزكاة منعت الأرض بركتها من الزّرع و الثّمار و المعادن كلّها ، و إذا جاروا في الأحكام تعاونوا على الظّلم و العدوان ، و إذا نقضوا العهد سلّط اللّه عليهم عدوّهم ، و إذا قطع [ قطعوا خ - ل ] الأرحام جعلت الأموال
هامش
بر من ( اين بنده ) اطاعت ( خداوند ) كرد و من عصيان ( و نافرمانى ) نمودم ، و سجده كرد ولى من امتناع ( از سجده ) نمودم .
بيان : تقوى مثل نجوى ، ريشهء آن كلمهء و قوى از وقيته بمعنى منعته ( يعنى باز داشتم او را ) و او اول كلمه بتاء بدل شد ( تقوى ) شد و تقواى خدا پرهيز از گناهان و اطاعت او نمودن و سر در آستان قدس وى بعبادت نهادن است ، و شايد مراد بتقوى اين باشد كه بنده خود را در حجاب امكانى و بندگى قرار دهد يعنى از حدود الهى و تكاليف دينى تجاوز نكند و خود را در امورى كه مجاز نيست وارد نسازد ( ورع ) همان دورى از امورى است كه در نظر عقل پست مينمايد و اجتناب از چنين امورى بسبب ترك پيروى هوسها محقق مىشود و سابقا هم گذشت كه ورع بر چهار قسم است : اول ! ورع توبهكنندگان ؛ دوم : ورع صالحين ؛ سوم : ورع پرهيزكاران ؛ چهارم ، ورع صديقين ؛ و اين اقسام در مجمع البحرين در ضمن لغت ( ورع ) ياد شده است « به غير السنتكم » يعنى باخلاق كريمه و اعمال پسنديدهء خود « و كونوا زينة لنا » يعنى زينت ما باشيد و موجب عيب و عار ما نباشيد « و الويل » بمعنى اندوه و زحمت و هلاكت است .
( 1 ) 631 - و نيز در همان كتاب : باب « عقوبتهاى معاصى در دنيا » از مالك بن عطيه از حضرت باقر عليه السّلام روايت شده كه فرمود : در نوشتهء رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله ( اين جملهها را ) يافتم : پس از من زمانى كه زنا ظاهر ( و شايع ) شود مرگ ناگهان زياد گردد ، و زمانى كه در كيل و وزن سبكبارى كنند ( يعنى كم فروشى رايج گردد ) بقحطى و كمبودى ( امتعه ) مبتلا گردند ، و هنگامى كه ( مردم ) از ( دادن ) زكات ( مال خود ) باز ايستند ، زمين بركت خويش از زراعت و ميوهها و معدنيات نگهدارد ( و سود خويش بمردم نرساند ) و موقعى كه در حكم و قضاوت بيدادگرى نمايند ، كمك ميكنند بر ظلم و دشمنى كردن بر يك ديگر ، و زمانى كه عهدهاى الهى را شكستند خداوند دشمن را بر ايشان چيره گرداند ، و زمانى كه قطع رحم كنند مالهاى ايشان در دست مردمان شرور قرار گيرد ، طرائف الحكم - 22 -