عليه السّلام قال : إنّ اللّه تبارك و تعالى فوّض إلى المؤمن كلّ شيء إلّا إذلال نفسه .
[ الحديث 638 كراهة التّعرض لما لا يطيق ]
و فيه أيضا : باب « كراهة التّعرض لما لا يطيق » عن داود الرّقي ، قال : سمعت أبا عبد اللّه عليه السّلام يقول : لا ينبغي للمؤمن أن يذلّ نفسه ، قيل له : و كيف يذلّ نفسه ؟ قال : يتعرّض لما لا يطيق .
[ الحديث 639 إيّاك و ما تعتذر منه ]
و فيه أيضا : في ذلك الباب ، عن أبي بصير ، عن أبيعبد اللّه عليه السّلام قال : إيّاك و ما تعتذر منه ، فإنّ المؤمن لا يسىء و لا يعتذر ، و المنافق يسىء كلّ يوم و يعتذر .
[ الحديث 640 لا ينبغي للمؤمن أن يذلّ نفسه ]
و فيه أيضا : في ذلك الباب ، عن مفضّل بن عمر ، قال : قال أبو عبد اللّه عليه السّلام : لا ينبغي للمؤمن أن يذلّ نفسه ، قلت : بما يذلّ نفسه ؟ قال : يدخل فيما يعتذر منه
.
هامش
شده كه فرمود : خداوند تبارك و تعالى هر عملى را بمؤمن واگذار نموده ( يعنى غير از محرمات الهى ) مگر ذليل كردن نفس خود را ( تفسير ذلت در روايت بعدى شده ) .
( 1 ) 638 - و نيز در همان كتاب : باب « كراهت تعرض چيزى كه مقدور نيست » از داود رقى روايت شده كه گفت از حضرت صادق عليه السّلام شنيدم مىفرمود : سزاوار نيست مؤمن خود را ذليل ( و خوار ) نمايد ، به حضرت عرض شد چگونه مؤمن خود را ذليل ميگرداند ؟ فرمود : كارى كه از توانائى او بيرون است به عهده ميگيرد ( كه در تركش از جهت عدم توانائى در نظر مردم خفيف خواهد شد ) .
( 2 ) 639 - و نيز در همان كتاب و باب : از ابى بصير از حضرت صادق عليه السّلام روايت شده كه فرمود : بپرهيز از آنچه موجب معذرت است ( يعنى خود را در معرض عمل و سخنى در نياور كه چون از عهدهء علاج آن بر نيائى لا بد و ناچار شوى در مقام عذر خواهى بر آئى ) زيرا مؤمن كار بد نميكند و عذر خواهى هم نمينمايد ( يعنى خود را مضطر بعذر خواهى نميكند ) ولى منافق همه روزه كار بد و زشت مىكند و مضطر بعذر خواهى مىشود .
( 3 ) 640 - و نيز در همان كتاب و باب : از مفضل بن عمر روايت شده كه گفت حضرت صادق عليه السّلام فرمود : سزاوار نيست كه مؤمن خود را ذليل گرداند ، گفتم بچه چيز ( مؤمن ) خود را ذليل مىكند ؟ فرمود : وارد ميگردد در امرى كه از عهدهء آن برنيايد ( يعنى كارهاى بزرگى را عهدهدار مىشود كه توانائى انجام آن را ندارد ) پس بايد از آن عذر بخواهد .