و سزاوار اين بود كه غزّالى نظر كردن به مصحف را يكى ديگر از آداب تلاوت قرار مىداد .
10 - نيكو خواندن قرآن
( 1 ) بدين طريق كه آواز را با گردانيدن آن در گلو بيارايد بىآن كه زياد آن را بكشد و نظم صدا را به هم زند ، و اين سنّت است ، پيامبر خدا ( ص ) فرموده است : « با آواز خود قرآن را زينت دهيد . » « 50 » و نيز فرموده است : « خداوند به چيزى اجازه نداده كه مانند اجازهء او به خواندن قرآن با آواز خوش باشد » « 51 » ؛ و نيز : « كسى كه با قرآن تغنّى نكند از ما نيست . » « 52 » گفتهاند : مراد از تغنّى استغنا و بىنيازى است ، و نيز گفتهاند : مقصود ترنّم و گردانيدن صداست و اين معنا از نظر اهل لغت درستتر است .
و نيز روايت شده است كه آن حضرت شبى به صداى عبد اللّه بن مسعود گوش فرا داد ؛ سپس فرمود : « هر كس بخواهد قرآن را تر و تازه آن چنان كه نازل شده است بخواند بايد مانند ابن امّ عبد ( ابن مسعود ) قرائت كند . » « 53 » و نيز به ابن مسعود فرمود : « بخوان » . ابن مسعود عرض كرد : اى پيامبر خدا قرآن بر شما نازل شده من بخوانم ؟ فرمود : « من دوست دارم قرآن را از غير خودم بشنوم » ؛ ابن مسعود قرآن مىخواند و پيامبر خدا ( ص ) مىگريست « 54 » . و نيز فرمود : « كسى كه به آيهاى از كتاب خدا گوش فرا دهد آن آيه در روز قيامت براى او نورى خواهد بود . » و در خبر است : « ده حسنه برايش نوشته مىشود » ؛ « 55 » و هر قدر ثواب شنونده زياد باشد
هامش
( 50 ) سنن دارمى ، ج 2 ، ص 474 ، احمد ، ابو داوود ، ابن ماجه ، در سنن بيهقى آمده : « آوازتان را با قرآن زينت دهيد . »
( 51 ) صحيح بخارى ؛ صحيح مسلم ؛ سنن بيهقى ، ج 2 ، ص 54 و ، ج 10 ، ص 229 ؛ در صحيح بخارى و مسلم اضافه شده « آن را بلند بخواند . » و به همين گونه در سنن دارمى است ، ج 2 ، ص 471 و 472 .
( 52 ) صحيح بخارى ؛ صحيح مسلم ؛ سنن بيهقى ، ج 2 ، ص 54 و ، ج 10 ، ص 229 ؛ در صحيح بخارى و مسلم اضافه شده « آن را بلند بخواند . » و به همين گونه در سنن دارمى است ، ج 2 ، ص 471 و 472 .
( 53 ) سنن ابن ماجه ، شماره 138 .
( 54 ) صحيح مسلم ، ج 2 ، ص 195 و 196 .
( 55 ) مسند احمد از حديث ابى هريره و سند آن ضعيف است ؛ الجامع الصغير باب ميم .