كند ، و اگر به آيه مشتمل بر اميد و رجا گذرش افتد از خدا بخواهد ، و اگر به آيه تخويف و تهديد برسد به خداوند پناه برد و استعاذه كند ، و اينها را مىتواند به زبان يا به دل انجام دهد و بگويد : سبحان اللّه ، نعوذ باللّه ، اللّهم ارزقنا ، اللهم ارحمنا . حذيفه گفته است :
با پيامبر خدا ( ص ) نماز گزاردم ، آن حضرت سوره بقره را آغاز فرمود ، چون به آيه عذاب مىرسيد استعاذه مىفرمود و به آيهء رحمت كه مىرسيد مسألت مىكرد و به آيه تنزيه كه مىرسيد تسبيح مىگفت و هنگامى كه از قرائت سوره فارغ شد آنچه را در موقع ختم قرآن بر زبان مىآورد خواند كه : اللّهم ارحمنى بالقران و اجعله لى اماما و نورا و هدى و رحمة اللّهم ذكّرنى منه ما نسيت ، و علّمني منه ما جهلت ، و ارزقنى تلاوته آناء اللّيل و النّهار و اجعله حجّة يا ربّ العالمين . « 33 » مىگويم : اگر در آغاز به گفتن أعوذ باللّه من الشيطان الرّجيم بسنده كند در امتثال امر كافى است ، چه خداوند متعال فرموده است :
فَإِذا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطانِ الرَّجِيمِ
« 34 » . گفتهاند : اين امر براى تطهير زبان از ذكر غير خداست كه بر آن جارى شده است تا براى ذكر خداوند آماده شود ، و براى پاكيزه كردن خانه دل از لوث وسوسههاست تا سلطان معرفت در آن فرود آيد ، و شايسته است به هنگام استعاذه به اينها توجّه داشته باشد .
از امام صادق ( ع ) نقل شده كه فرموده است : « هنگامى كه مصحف را براى تلاوت به دست مىگيرى بگو : اللّهم إنّي أشهدك أنّ هذا كتابك المنزل من عندك على رسولك محمّد بن عبد اللّه ( ص ) و كلامك النّاطق على لسان نبيّك جعلته هاديا منك الى خلقك و حبلا متصّلا فيما بينك و بين عبادك اللّهم إنّى نشرت عهدك و كتابك أللّهم فاجعل نظري فيه عبادة و قراءتي فيه ذكرا و فكري فيه اعتبارا و
هامش
( 33 ) صدر اين حديث را احمد و ابو يعلى روايت كردهاند ، مجمع الزّوائد ، ج 2 ، ص 272 ، عراقى گفته است : ابو منصور مظفّر بن حسين ارجانى در فضائل القران و ابو بكر بن ضحّاك در الشمائل آن را از طريق ابى ذرّ هروى از داوود بن قيس به تفصيل روايت كردهاند .
( 34 ) نحل / 98 : هنگامى كه قرآن مىخوانى از شرّ شيطان رانده شده به خدا پناه بر .