تخطي إلى المحتوى الرئيسي

راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى ) — صفحة 216

مساهمون:

ص٢١٦
خود استوار و راسخند . از اين روست كه در هنگام جنگ به عاجزان و ناتوانان اجازه داده نمىشود كه بر صف كافران هجوم برند ، در حالى كه اين كار براى دليرمردان مستحبّ مىباشد . به همين سبب برخى از ضعيفان از اين نكته غفلت كرده پنداشته‌اند كه بر آنان رواست كه در پاره‌اى سهل‌انگاريها كه از اقويا نقل مىشود به آنها اقتدا كنند ، و نمىدانند كه وظيفهء اقويا بر خلاف وظيفهء ضعفاست ، از اين رو يكى از بزرگان آنها گفته است : « هر كه مرا در اوّل ديد صدّيق شد ، و آن كه مرا در آخر ديد زنديق گشت » . چه در نهايت همهء كارها به باطن بازگشت مىكند ، و همهء اعضا جز در اداى فرايض از كار باز مىماند ، و بيننده تصوّر مىكند كه باعث آن بيكارگى و كسالت و اهمال است ، هيهات كه اين حالت حاصل مقيم شدن دل در عين شهود و حضور ، و ملازم بودن بر دوام ذكر است كه بهترين اعمال و عبادات به شمار مىآيد . به همين جهت است كه براى پيامبر ( ص ) رواست آنچه بر ديگران روا نيست ، تا آن جا كه نكاح نه زن براى آن حضرت مباح شده است ، زيرا نيرويى در آن بزرگوار وجود داشت كه مىتوانست ميان زنانش هر قدر زياد باشند عدالت برقرار كند ، ليكن ديگران قادر به اين كار نيستند ، و برقرارى عدالت ميان آنها موجب ضرر رسانيدن آنها به او مىشود ، تا حدّى كه طلب رضاى آنها منجّر به معصيت پروردگار مىگردد ، و اين مثل درست است كه هر كس فرشتگان را با دربانان قياس كند رستگار نمىشود .

5 - دانشجو بايد همه نوع از دانشهاى پسنديده را مورد بررسى قرار دهد ،

( 1 ) و از مقصد و فايدهء آنها آگاه شود ؛ سپس اگر عمر يارى دهد بكوشد تا در همهء آنها استاد و ماهر گردد ، و گرنه به آنچه مهمتر است بپردازد ، و خود را در آن كامل گرداند ، و از ديگر علوم نيز بهره‌هايى به دست آورد ، زيرا دانشها مددكار يكديگر و بعضى از آنها به بعضى ديگر وابسته است ، و در اين حال استفاده از آنها موجب مىشود از عداوت با آن علم كه به سبب ندانستن آن ناشى مىشود رهايى حاصل گردد ، زيرا مردم با چيزى كه نسبت به آن نادانند دشمنند ؛