ديگر چنين نيست ؛ مواقع طلوعى و بهويژه مواضع پديدارى آنها نسبت به افق متغيّر است . طلوع و غروب ، اوج و فرود ؛ و مدّت پديدارى صورتهاى فلكى ( و ستارگان آنها ) در طىّ سال و فصل و ماه تفاوت مىكند ؛ و مكان ديدگانى آنها تغيير مىيابد .
بسا ستارگانى كه در افق شرقى طلوع مىكنند ؛ و پس از مدّت زمانى برحسب توالى بروج در افق غربى بديده مىآيند . فلذا ممكن است اخترى كه در يكزمان معيّن و نيز در مكانى مشخّص نماد يكى از سوهاى آسمان ( جز شمال ) پنداشته آمده ، پس از شش ماه نمايندهء سوى متناظر يا سمت مخالف بوده باشد . اختلافاتى كه در اشارات رصدگونهء زندى يا پهلوى در خصوص ستارگان سوىنماى اوستايى بديده مىآيد ، احتمالا ناشى از يك چنين تغييرات سالانهء فلكى عارض بر صورتها و ستارگان نيز تواند بود ، هرچند كه اختلاف در نسخهها و مبدّلات معموله در متون هم مزيد بر علّت است ، چندانكه تعيين نام و مشخّصات ستارگان مزبور را دشوار مىنمايد .
بنابراين ، اكنون بجاى نقل اقوال اين و آن در باب هويّت ستارگان سوىنماى اوستايى ( بجز شمال ) سزاست كه فرايافتهاى نجومى موافق با طرحهاى ثلاثه يا صورتهاى مفروض ( الف ) و ( ب ) و ( ج ) حسب استقراء ( طىّ رسالهء يادشده ) اينك بهطور يك جا و با تفكيك ستارگان اوستايى از ستارگان متعارف كنونى اما با ذكر اوقات نجومى آنها ( به تقريب ) ضمن چشمپوشى از نامبردارى هفتورنگ يا دبّ اكبر - كه در سوى شمال همواره ثابت است - در جدول نهاده آيد :
فهرست ما قبل الفهرست ( آثار ايرانى پيش از اسلام ) ( فارسي ) — صفحة 182
مساهمون: پرويز اذكائى
ص١٨٢