سامان مىباشم . ثانيا استفسار فرمودهايد به ارض اقدس مىخواهم جانفشانى كنم يا به ايران در تحت سلطنت و دولت حاضر مىخواهم اين نمايش را بدهم يا خيال تشكيل دولت جديدى دارم . سبحان الله ، مفسدين تا چه اندازه اشتباهكارى و تا چه درجه مغلطه كردهاند . بنده جانفشانى را در تحت همين سلطنت مىخواهم بكنم .
ارض اقدس كه سهل است ، اگر اين خدمت را براى استخلاص كورهدهى نيز بكنم براى ايرانست ؛ زيرا قطعات مختلفه است كه مملكت ايران را تشكيل مىدهند و اگر سربازى براى حفظ هريك از آنها جان بدهد ، براى ايران و در راه مملكت فداكارى كرده است . موضوع مسئلهء خانواده و طفل خردسال ، اگر مقصود بنده هستم كه عرضى ندارم و اگر آقاى قوام السلطنه است پس لياقت اشتغال مقام صدارت مملكت كيانى را نخواهد داشت و بر عاقلانست كه در مقابل بوالهوسىهاى كودكانهء او ايستادگى كرده و نگذارند مملكت فداى شهوترانى او و همكارانش بشود . راجع به اينكه در درد و الم هموطنان خودتان را شريك و سهيم دانسته و مايل هستيد از آنها رفع ظلم بشود ، تصور مىكنم اگر در اين عقيده راسخ باشيد بايد قلم و شمشير خودتان را به كلى در جهت مخالفت استعمال فرموده و نقطهء توجه خودتان را نه خراسان ، بلكه طهران قرار دهيد . بنده به شهادت دشمنانم به كسى ظلم و تعدى نكردهام ، ظلم و تعدى را آنها كردند كه روز عاشوراى تبريز و بمباردمان گنبد مطهر رضوى را به خونسردى و لاقيدى تلقى كرده ، از هيچ طرف صدايى بلند نشد .
در خاتمهء تلگراف اشاره به تحريكات خارجى و خودنمايى و غيره شده است ؛ عقايد مختلف است ، بنده تصور مىكنم دفاع مشروع بنده را كه به شهادت دوسيهء اعمالم هيچوقت اجنبىپرست نبوده و سراپاى وجودم غرق محبت وطن آباء و اجداديست ، اسم اجنبىپرستى نهادن و نتيجهء تحريكات اجنبى دانستن خود يكى از دسائس اجانب است . اين همه آوازها از شه بود . بالاخره مىفرماييد خوبست خراسانىها بگويند چه مىخواهند و يا پرده را از روى كار برداشته و مردم را از اشتباه خارج كنند . جواب اين قسمت را چون راجع به بنده نيست خودشان شايد بدهند ، اگر باور بفرماييد بنده پردهاى ندارم كه بردارم و در مراتب شاهپرستى خانوادگى روزافزون پايدار هستم . تاكنون از حملات مغرضانه فقط دفاع كردهام و پس از اين هم تا موقعى كه به تحريكات سرّى و اعمال و اغراض خصوصى خاتمه داده نشود ، همين رويه را تعقيب خواهم نمود . اگر وظيفهء وطنپرستى جنابعالى اقتضا كند كه به تعليمات مركزى يا شخصى اقدام بفرماييد ، مختاريد ؛ در طريقت هرچه پيش سالك آيد خير اوست ، در صراط مستقيم اى دل كسى گمراه نيست . در خاتمه اجازه مىخواهم جنابعالى و آقايان امير حسام الدوله و امير صمصام الدوله و ساير اعضاء خانوادهء محترم را سلام كنم .
8 سنبله نمرهء 586 محمد تقى
زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي ) — صفحة 476
مساهمون: حسن مرسلوند
ص٤٧٦