مسائل ديگر آيات متشابه نيز ، مشخّص و معلوم خواهد شد .
* چاپهاى اين تفسير
اين تفسير شريف ، نخستين بار ، در سال 1355 ق ، در نجف اشرف ، بهوسيلهء جمعيّت منتدى النّشر ، انتشار يافت . دانشمند بزرگوار ، شيخ عبد الحسين حلّى ، پيشگفتار ارزشمندى بر آن افزودهاند ، متعاقب آن ، در سال 1406 ق ، بنياد نهج البلاغة تهران ، به مناسبت هزارمين سال درگذشت مؤلّف ، آن را تجديد طبع نمود .
141 . تفسير تلخيص البيان ، عن مجازات و معانى القرآن
تفسير ديگرى از او ، تحت عنوان فوق وجود دارد ، كه صاحب كشف الحجب و الاستار ، در حقّ آن گويد : « تاكنون نظير آن تأليف نشده است . » « 1 »
قاضى ابن خلّكان ، در حقّ آن گويد : « او - سيد رضى - كتابى در مورد مجازات القرآن ، تأليف نموده است ، كه در موضوع خود ، بىنظير و يكتاست . » « 2 » اين كتاب در كشف الحجب و الاستار تحت ، شمارهء 2734 ، معرّفى شده است .
* آغاز و انجام كتاب
در خاتمهء آمده است : « شروع تصنيف اين كتاب ، روز پنجشنبه 10 پنجشنبهشب مانده از ماه شعبان 401 هجرى ، و فراغت از آن ، روز يكشنبه ، 13 روز گذشته از شوّال همين سال ، انجام پذيرفت . » پس ، مجموعا تأليف اين كتاب ، 53 روز به طول انجاميده است ، از اين سخن مىتوان به عظمت نهج البلاغة ، - يكى ديگر از آثار اين مؤلّف - پى برد . فردى كه توانسته است در 53 روز ، كتاب تلخيص البيان را بنگارد ، درست 16 سال تمام در تأليف و گردآورى آن كتاب سترگ ، وقت صرف كرده است .
* چاپهاى متعدّد
كتاب تلخيص البيان ، چاپهاى متعدّدى داشته است :
1 . چاپ و نشر كتابشناس معروف ، استاد سيّد محمد مشكات است ، كه در سال 1369 ه . ق ، انجام پذيرفته است .
2 . چاپ انتشارات خلانى در بغداد ، زير نظر علّامه سيّد محمّد حيدرى ، كه در سال 1357 ه . ق ، با حروف انجام يافته است .
3 . چاپ قاهره در سال 1374 ه . ق ، كه با تحقيق استاد عبد الغنى حسن ، با پيشگفتارى ارزشمند ، و فهارس فنّى براساس چاپ استاد مشكات ، انجام يافته است .
4 . چاپ افست ، بصيرتى قم ، كه از روى طبع قاهره انجام گرفته است .
142 . متشابه القرآن
بنا به تصريح علّامه بزرگوار ، مرحوم حاج آقا بزرگ تهرانى ، مرحوم سيّد رضى علاوه بر تفاسير فوق ، كتاب قرآنى ديگرى نيز دارد ، به نام « متشابه القرآن » .
اين كتاب ، غير از كتاب مجازات القرآن است ، كه به نام تلخيص البيان ، مكرّر به صورت ناقص يا تمام در تهران ، بغداد ، قاهره ، چاپ شده است ، اخيرا به فارسى نيز ، ترجمه و انتشار يافته است .
* وفات سيّد
سيّد رضى ، پس از عمرى تلاش و كوشش در راه علم و ادب و قرآن ، ششم ماه محرّم 406 ه . ق ، در بغداد فوت نمود ، و در منزل مسكونى خود ، كنار مسجد انباريان ، مدفون گرديد ، ولى علم و ادب
هامش
( 1 ) كشف الحجب و الاستار ص 139 و 468 .
( 2 ) الذريعة ج 7 ، ص 16 .