جز قال نيست حاصلى از درس مدرسه * علمى طلب فنا تو كه خاموشى آورد
ناگفته نماند كه پارهيى از محققان و تذكرهنويسان از جمله مؤلف ريحانة الادب ، ج 2 ، ص 133 به علت همنامى صاحب ترجمه با جدش ، شرح حالشان را به هم درآميخته و پدر فانى را شاعر و متخلص به فنا معرفى كردهاند .
( دانشمندان آذربايجان ، ص 302 - فهرست نسخهها ، ج 3 ، ص 2471 - فهرست كتابخانهء ملى تبريز ، ج 2 ص 621 - 622 بزرگان و سخنسرايان آذربايجان غربى ، ص 199 تاريخ خوى « دكتر رياحى » ، ص 256 - 260 )
محمد هاشم طسوجى مرندى
سيد محمد هاشم فرزند حاجى ميرزا عبد اللّه موسوى به سال 1295 ق . تولد يافت و به سال 1358 ق . درگذشت نسبش با بيست و پنج واسطه به امام موسى بن جعفر ( ع ) منتهى مىشود . مرحوم سيد محمد هاشم از علماى فاضل و دانشمند و در علوم متنوعه صاحب نظر و مخصوصا در فقه و اصول و حديث داراى تحقيقات ارزنده مىباشد در ادب و موعظه و خطا به توانا و در حدت ذهن وجودت حافظه فردى كمنظير بوده است . اشعار عربى و تركى و فارسى كه از وى به يادگار مانده نشانهء طبع لطيف او مىباشد .
سيد محمد هاشم در مجالس درس علماى معروف عصر خود از آن جمله شيخ الشريعهء اصفهانى ، سيد محمد كاظم يزدى ، حاجى سيد ابو الحسن اصفهانى ، آقا ضياء الدّين عراقى و حاجى شيخ عبد الكريم حايرى حاضر و از محضر ايشان كسب فيض كرده و به مقام اجتهاد نايل شده است . به سال ( 1320 ه ق ) از موطن خود به شهر خوى مهاجرت و در اختلافات ارامنه ، با علما نهايت تشريك مساعى نموده است .
از تأليفات او :
ذخر المساكين در ادعيه و اوراد ، رجوم الشياطين در عقايد ، و چند رساله در احكام اموات و طلاق زوجهء غايب ورد نظريّه فيلسوف مشهور داروين ، شرح الاربعين در شرح چهل حديث ، شفاء الصدر فى تفسير سورة القدر ، مجالس الاصول ، مرقاة التقى فى شرح قضاء عروة الوثقى به چاپ رسيدهاند و چند كتاب ديگر از آن جمله احسن الكلمات فى رد الغلات