در تداول عاميانه امروز « اينههاش » مصطلح است .
( نزهة المجالس ، ص 28 )
[ حرف حاء ]
حسام خويى
حسن فرزند عبد المؤمن متخلص به حسام و ملقب به مظفرى از شاعران و دانشمندان نيمهء دوم قرن هفتم ( ه . ق ) شهر خوى مىباشد . او شاعرى توانا و نويسندهء زبردست بوده است . مدتى در شهر ماردين بسر برد و بعدها به دربار چوپانيان قسطمونى روم راه جست و مظفر الدّين يولوق ارسلان بن حسام الدّين آلبيورك بن امير چوپان سومين امير آن خاندان را مدح گفت و به وسيلهء همين امير به لقب مظفرى ملقب گرديد و نزهة الكتاب را به نام وى نوشت . حسام تاليفات زيادى دارد از آن جمله است :
[ تأليفات حسام ]
1 - نصيب الفتيان و نسيب التبيان .
دانشمندان دربارهء اسم اين كتاب اختلاف دارند . صاحب كشف الظنون آن را « نصيب الفتيان و نشيب الفتيان » خوانده و در نسخهء ديگرى « نسيب الفتيان و نصيب الشبان » درج شده و شادروان محمد على تربيت آن را « نصيب الفتيان و نشيب البيان » قيد كرده و تنظيمكنندگان لغتنامهء دهخدا « نصيب الفتيان و نسيب التبيان » را بر ساير وجوه مرجح دانستهاند .
اين كتاب مانند نصاب الصبيان ابو نصر فراهى و نظيرهايست بر آن . اولش : الحمد للّه العلى القوى المتين . و با اين بيت آغاز مىشود :
اللّه و آله و رب و رحمان * فرد و ، احد و حكيم و سبحان
و چنين پايان مىپذيرد :
حسام شاعر از معنيست ساحر * زهى قادر سخن اللّه اكبر
در مقدمهء منثور آن شاعر نوشته است كه اين كتاب در 50 بند و دو رباعى تنظيم يافته و مجموعا بالغ بر سيصد و پنجاه بيت است .
نسخههايى از نصيب الفتيان در كتابخانهء ملى تبريز بشمارههاى 2637 و 2676 هست .
و در خارج از كشور :
در كتابخانهء اكادمى علوم لنينگراد به شمارهء 56
D
4454 ف مورخ 1195 هست .