تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سخنوران آذربايجان ( از قطران تا شهريار ) ( فارسي ) — صفحة 413

مساهمون:

ص٤١٣
مولانا شرف الدّين رامى را ايراد مىكند كه تمامى صنايع و بدائع شعر در آن قصيده مندرج است و در اين تذكره به نوشتن آن قصيده احتياج نبود ، و مولانا شرف به روزگار دولت شاه منصور بن محمد بن مظفر ملك‌الشعراى عراق و آذربايجان مشهور است ، تمامى قصايد و مقطعات او متين و مصنوع است و مستعدانه و رباعيى گفته كه اسم ممدوح او خواجه فخر الدّين محمد الماسترى از حروف آن بيرون مىآيد و آن اين است :
خوار است جهان پيش نوالت يك سر * فخر است ز القاب تو دين را و خطر تو كان محامدى و از فر گهر * ز الماس ضميرت سپرى شد خنجر »
شادروان عباس اقبال در مقدمهء انيس العشاق كه به سال 1325 ش . به چاپ رسيده دربارهء فوت و آثار او مىنويسد : « تاريخ وفات او به دست نيامد و اينكه مرحوم تربيت در كتاب دانشمندان آذربايجان صفحهء 191 وفات شرف الدّين رامى را در سال 795 نوشته معلوم نشد مستند به چه سندى است ، ظاهرا اين تاريخ كه سال قتل عام آل مظفر است به دست امير تيمور و دولت شاه آن را در آخر شرح حال شرف الدّين رامى در ذيل احوال شاه منصور مظفرى آورده مرحوم تربيت را به اشتباه انداخته و آن را آن مرحوم ، تاريخ وفات شرف الدّين رامى گرفته است . چنان‌كه در فوق نقل كرديم دولت شاه ، شرف الدّين رامى را از مداحان و معاصران فخر الدّين محمد الماسترى مىداند . احوال اين شخص كه ظاهرا در آذربايجان يا اران سمت وزارتى داشته به دست نيامد و ماسترى نسبتى است به ماستر از قراى فراهان . از طرفى ديگر مىدانيم كه در جزء اصحاب ديوان عهد اولجايتو كسى ديگر با همين نسبت بوده به نام خواجه زين الدّين خليفة بن حسين بن على الماسترى آثار كه از نواب و مقربان خواجه سعد الدّين محمد ساوجى وزير اولجايتو محسوب مىشده و او بعد از آنكه خواجه سعد الدّين را در دهم شوال 711 به امر اولجايتو به قتل رساندند با چند تن ديگر از نواب و نوكران خواجه كشته شد « 1 » و از اين خواجه زين العابدين ماسترى و كتيبه‌هايى در نطنز باقى است مثل بقعهء عز الدّين عبد الصمد نطنزى و قسمتى از مسجد جامع نطنز « 2 » ، بنابراين هيچ بعيد نيست كه اين فخر الدّين محمد الماسترى كه در اواسط قرن هشتم مىزيسته پسر يا يكى
هامش
( 1 ) - رجوع كنيد به تاريخ وصاف ، ص 537 و تاريخ گزيده ، ص 597 و تاريخ اولجايتو تأليف ابو القاسم كاشى ( به نقل آقاى دكتر بياتى از آن در حاشيهء صفحهء 45 - 47 از ذيل جامع التواريخ ) . ( 2 ) - رجوع شود به كتاب آثار ايران جلد اول ، ص 89 - 97 .
سخنوران آذربايجان ( از قطران تا شهريار ) ( فارسي ) — صفحة 413 | عزيز دولت آبادى