نظام افشار
صدر الافاضل ميرزا حبيب در اواسط سدهء سيزدهم هجرى قمرى در قريهء قرهآغاج اروميه متولد شد و تا اوايل سدهء چهاردهم در حال حيات بود . صاحب المآثر و الآثار مىنويسد :
« هم شاعر است و هم منشى و هم خوشخط ، قلم تحريرش امتيازى بيّن دارد . مقويم كه مهمل تقويم است از نتايج خاطر او مىباشد و در اين تاريخ كه سال 1306 ق . است و بندهء نگارنده به جمع و تبييض مسودات اين كتاب مىپردازد در تهران است و در هجا و هزل بر اقران تقدم و فضل دارد » .
كتاب مقويم مهمل تقويم به سال 1324 ق . در تهران به چاپ سنگى رسيده و در بمبئى نيز چاپ شده است . ديگر از آثارش « مصاب » فكاهى در نه بند با 134 بيت است در برابر و هجو نصاب الصبيان ابو نصر با تقطيعهايى به مانند همان . نسخهيى از « مصاب » در كتابخانهء مجلس بهشمارهء 1 / 5611 شكستهء اوايل سدهء 13 هست .
نسخهيى از مسمط نظام افشار هم در ( 3 برگ 15 سطرى ) در كتابخانهء ملى تهران به شمارهء 372 ف . هست كه در ستايش ناصر الدّين شاه گفته است .
نمونهيى از مسمط اوست :
خوابى كه به دى بلبلكان ديد به تعبير * آراسته شد چهر گل از خامهء تقدير
شد قسمت بلبل هم از او نالهء شبگير * برخاست دگربار به آهنگ بم و زير
فرياد هزار از چمن و كبك ز كهسار
اى شمع شبستان من اى غيرت بستان * بيهوده مخور غصه از اين بس به شبستان
اكنون كه بهار آمد و شد فصل گلستان * تا بشنوى از بلبل واله شده دستان
برخيز و بزن خيمهء اجلال به گلزار
( المآثر و الآثار ، ص 213 - دانشمندان آذربايجان ، ص 379 - مؤلفين مشارج 6 ، ص 608 - فهرست نسخهها ، ج 4 ، ص 3204 - فهرست كتابخانهء ملى تهران ، ج 1 ، ص 362 - بزرگان و سخنسرايان آذربايجان غربى ، ص 170 - 172 )