و فيل را به او دادند و معدان الفيل بر او ماند . و ابن عنبسه كنيت مشهور جمال الدّين ابو العبّاس احمد بن علىّ بن حسين بن علىّ بن مهنّا بن عنبسة بن علىّ بن معدّ بن عنبسة حسنى داودى است در شمار اعلام نسبشناسان و صاحب كتاب عمدة الطالب و كتاب بحر الأنساب و متوفّى 828 .
عنتره :
با فتح اوّل بر وزن قنطره به معنى خرمگس از اعلام است و نام عنترة بن شدّاد بن معاوية بن قراد عبسى در طبقهء اوّل از شاعران جاهلى و صاحب قصيدهء معلّقه به اين مطلع :
هل غادر الشعراء من متردم * ام هل عرفت الدار بعد توهم
مادر عنتره كنيزى بود كه پدرش در يكى از غارتگريها او را به چنگ آورد و عنتره چند فرزند ديگر از او آورد و عنتره سياه اندام بود و سياهى را از مادر گرفت و پدرش او را به فرزندى نپذيرفت و با كنيززادگان ديگر عرب به شترچرانى و شيردوشى پرداخت تا آنگاه كه جمعى از قبيلهء طى بر قبيلهء عبس تاختن آوردند و تنى چند را كشتند و زنان بسيارى را اسير كردند و اموال بسيارى را به غارت بردند .
شدّاد فرزند خود عنتره را نهيب زد كه برخيز و بر دشمن حمله بر ، گفت : « بنده حمله كردن نتواند او فقط براى شير دوشيدن و شتر چرانيدن است » . گفت :
« حمله كن كه تو آزادى » . عنتره بر دشمن حمله برد و جوانان ديگر قبيله حمله بردند و در اين حمله پيروز گشتند و دشمن مغلوب و از همان روز عنتره به دليرى شهره گرديد و خود در اينكه مرگ را به چيزى نگرفته گفته است :
بكرت تخوفنى الحتوف كاننى * اصبحت عن عرض الحتوف بمعزل
فاجبتها ان المنية منهل * لا بدان اسقى بكاس المنهل
فاقنى حياتك لا ابا لك و اعلمى * انّى امرؤ ساموت ان لم اقتل
ان المنية لو تمثل مثلت * مثلى إذا نزلوا بضنك المنزل
عنتره ، عبله « 1 » دختر مالك بن قراد عموزادهء خود را دوست داشت و در اشعارش او را بسيار آورد و پدرش از ازدواج عنتره با عبله سرباززد امّا عنتره سرسختى نشان داد و ايستادگى كرد تا عبله را به زنى گرفت و در اينباره گفت :
فهل تسمح الأيّام يا بنت مالك * بوصل يداوى القلب من الم الصد
ساحلم عن قومى و لو سفكوا دمى * و اجرع فيك الصبر دون الملا وحدى
و دربارهء سياه اندامى خود گفت :
لان اك اسودا فالمسك لونى * و ما لسواد لونى من دواء
و لكن تبعد الفحشاء عنى * كبعد الأرض عن جوّ السماء
و هفت سال پيش از ظهور اسلام درگذشت . نيز عنتره تخلّص ابو المؤيّد جزرى محمّد بن محمّد بجلى است از اعلام فيلسوفان و طبيبان و هم از افاضل اديبان و چون در آغاز دانشجويى از عنترة ابن عيسى فقيه دانش فراگرفت تخلّص خود را عنتره كرد و از اوست : كتاب قرابادين كبير در طبّ و كتابى در فلسفهء طبيعى و الهى و رسالهاى در عشق و از نظم اوست :
هامش
( 1 ) - عبله : بر وزن كعبه به معنى ستبر و درشت ( مؤلّف ) .