از قبيلهء سعد بن زيد مناة بن تميم از تيرهاى كه به بنى ربيع شهرهاند و فرزدق شاعر در اين تيره گفته است :
ترجى ربيع ان يجىء صغارها * بخير و قد أعيا ربيعا كبارها
و مرّه رئيس تيرهء بنى ربيع بود كه رئيس شرطهء مصعب بن زبير او را كشت و فرزندى از او بر جاى ماند و او را ابو الاضياف ( پدر ميهمانان ) گفتند و خود دراينباره گفته است :
و قلت لما غدوا اوصى قعيدتنا * غذى بنيك فلم تلقيهم حقبا
ادعى اباهم و لم اقرف بامهم * قد هجعت و لم اعرف لهم نسبا
أنا ابن محكان اخوالى بنو مطر * انمى إليهم و كانوا معشرا نجبا
محض : بر وزن شخص به معنى خالص شير و خالص از هر چيز ، يقال عربى محض اى خالص النسب ؛ يعنى عرب خالص است . و محض لقب عبد اللّه بن حسن بن حسن بن علىّ بن ابى طالب است و صاحب كتاب عمدة الطالب فى انساب آل ابى طالب گفته كه : « او را محض ازاينجهت گفتند كه پدرش حسن بن حسن و مادرش فاطمه دختر امام حسين عليه السّلام بود يعنى علوى خالص بود » .
محلّ :
به صيغه اسم فاعل وزان مقلّ نام محلّ ابن خليفهء طايى كوفى است در شمار مواليان و مقرّبان امام علىّ بن ابى طالب عليهما السّلام و ابن حجر در كتاب تقريب ، او را در طبقهء چهارم از ثقات برشمرده است و محلّ كسى را گويند كه از ميثاق و پيمانى كه بر اوست ، بيرون رود بر خلاف محرم كه در پيمان وارد شود و بيشتر ، محلّ و محرم را در گشودن و بستن لباس احرام به كار برند زيرا در بستن احرام تعهّدى است بر فعل و ترك و در گشودن آن بيرون شدن از آن تعهّد .
محلج :
بر وزن منبر به معنى كمان حلّاج و ابن محلج لقب عبد الرحمن بن احمد بن ابى غالب بغدادى است در شمار محدّثان و متوفّى 624 .
محلّم :
با تشديد لام به صيغهء اسم مفعول بر وزن معظّم نام پدر ابو المنهال عوف بن محلّم خزاعى است و در منهال بيايد و ابو محلّم كنيت محمّد بن هشام بن عوف تميمى شيبانى است معروف به ابن هشام در شمار ائمّهء ادب و صاحب كتاب الانواء و كتاب الخيل و كتاب خلق الانسان و در خصوص حافظهء او مورّج گفت كه : « ابو محلّم كتابى از من به عاريت گرفت و فرداى آن روز به من برگردانيد و تمام آن را در يك شب حفظ كرد و آن كتاب پنجاه ورق بود » . ابو محلّم از مردم اهواز بود و در بغداد زيست و در سال 245 درگذشت .
محلّمى :
منسوب است به محلّم با همان ضبط سابق و آن نام محلّم بن ذهل بن شيبان است پدر تيرهاى از قبيلهء شيبان و ابو عبد اللّه ناصح بن عبد اللّه محلّمى در شمار محدّثان اماميّه از اصحاب امام صادق عليه السّلام به او منسوب است .
محلّى :
منسوب است به محلّه وزان مجلّه و آن نام هرجايى است كه در آن فرود آيند و مسكن كنند و محلّه نام چندين موضع است يكى در مصر و از آن محلّه است جلال الدّين ابو عبد اللّه محمّد بن احمد ابن محمّد شافعى مصرى در شمار اديبان و فقيهان و مفسّران و متكلّمان و صاحب تصانيفى كه آنها را در نهايت اختصار پرداخت از جمله تفسيرى بر قرآن كه ناتمام ماند و جلال الدّين سيوطى آن را كامل كرد و به