س
سائح :
بر وزن فاتح كسى را گويند كه بسيار سفر كند و فارسيان به جاى آن جهانگرد را به كار برند و آن لقب ابو الحسن علىّ بن ابى بكر بن علىّ هروى است كه بسيار سفر كرد و در برّ و بحر بگشت و كوه و هامون را بگرديد و هرجا رسيد به خطّ خود چيزى بر ديوار آن نوشت تا جايى كه به اين كار به او مثل زنند و شاعر در نكوهش كسى كه به ورقپرانى پيشهء گدايى را دنبال كرد گفت :
اوراق كديته فى بيت كلّ فتى * على اتّفاق معان و اختلاف روى
قد طبق الارض من سهل و من جبل * كأنه خط ذاك السائح الهروى
سائح در ريشه از مردم هرات بود و در موصل از مادر زاد و در پايان در حلب زيست و كتاب الزيارات و كتاب الخطب الهرويّه بپرداخت و در سال 611 در مدرسهء حلب درگذشت . و نيز سائح لقب ابو بكر علىّ بن محمّد خراسانى علوى است از احفاد امام حسن مجتبى عليه السّلام و در شمار كيمياگران و صاحب كتاب اليتيم و كتاب الحجر الطاهر و كتاب الطائر الخفى و كتاب الحجر النافع و كتاب الاصول و كتاب الشعر و الدم و البيض و عمل مياههما .
وى نيز به مناسبت جهانگردى لقب سائح يافت . ابن نديم در فهرست نوشت كه : « وى براى داشتن صنعت كيميا بر جانش بيمناك بود و از بيم سلطان از شهرى كوچيد و به شهر ديگر پيوست و من كسى كه او را ديده است نديدم ، امّا كتب او به ما رسيد » . و نيز سائح لقب دارم بن قبيصهء تميمى دارمى است در شمار محدّثان خاصّه .
سائى :
در سايى بيايد .
ساباطىّ :
منسوب است به ساباط از قراى مدائن و اسحاق بن عمار ساباطى در شمار محدّثان خاصّه و جمعى ديگر از محدّثان بدان منسوبند . « 1 »
سابرى :
با ضمّ باى ابجد مخفّف سابورى است و در سابورى بيايد و محمّد بن عبده سابرى در شمار محدّثان خاصّه بدان منسوب است .
سابق الحاجّ :
كسى را گويند كه بر حاجيان در رسيدن به مكّه پيشى گيرد و آن لقب ابو حنيفه سعيد بن بيان همدانى است در شمار محدّثان خاصّه .
و سابق الحاجّ او را ازاينروى گفتند كه بر رفتن چالاك بود و مسافت ميان قادسيّه و مكّه را در هشت روز رفت . و وليد بن صبيح گفت : « ابو حنيفه هلال ماه ذىالحجّه را در قادسيّه ديد و ما در عرفه او را ديديم » . و بعضى بر جاى سابق ، سائق با همزه
هامش
( 1 ) - و نيز بكر بن احمد فقيه ساباطى اسروشنى مكنّى به ابو الحسن مقيم سمرقند در شمار محدّثان بود ( الأنساب / سمعانى : 3 / 193 ) .