ابن محمّد انصارى حرستانى در شمار فقيهان شافعى و متوفّى 614 . « 1 »
حرستى :
با فتح اوّل و دوّم منسوب است ( بر خلاف قياس ) به حرستا و گذشت كه آن از قراى دمشق است و احمد بن احمد بن محمّد بن مصطفى حرستى دمشقى در شمار فقيهان حنفى و صاحب كتاب الكواكب المضيئة فى فرائض الحنفية و متوفّى 1115 بدان منسوب است .
حرفوشى :
با فتح و سكون منسوب است به حرفوش و آن نام نياى جمعى است كه در بعلبك فرمانروا بودند و به آل حرفوش معروفند و از اين دودمان است امير موسى بن علىّ بن حرفوش در شمار اديبان و فاضلان و شاعران و از اوست :
كان رأس جنود الضد ليس له * علم بان بلادى موطن الأسد
و من مهابة سيفى فى القلوب عذت * ام العد و لغير الموت لم تلد
و ندانستم حرفوشى در محمّد بن علىّ بن محمّد حرفوشى حريرى عاملى كركى به آن خاندان منسوب است يا به حرفوش نام نياى خود . بارى وى
در طبقهء اعلام محقّقان و اديبان و شاعران اماميّه است و صاحب كتاب طرائف النظام و لطائف الانسجام در بهترين اشعار و كتاب اللآلى السنيه در شرح اجروميّه و كتاب اختلاف النحاة ( ناتمام ) و شرح صمديّه و شرح قواعد شهيد و شرح قطر فاكهى و شرح زبده و شرح تهذيب در نحو و غير اينها و متوفّى 1059 . و نيز فرزندش ابراهيم بن محمّد حرفوشى در شمار فاضلان و اديبان و در طوس سال 1080 درگذشت .
حرفى :
با ضمّ و سكون منسوب است به حرف كه رستاقى « 2 » است در نواحى شهر انبار و ابو عمران موسى بن سهل بن كثير بن سيّار حرفى بغدادى در شمار محدّثان و متوفّى 278 و جمعى ديگر از محدّثان حرفى بدان منسوبند . و فيروزآبادى در قاموس گفته كه حرف ترهتيزك است و آن را حب الرشاد نيز گويند و حرفى فروشندهء آن و حرفيان از محدّثان بدان منسوبند . و درستتر به نظر نگارنده نسبت اوّل است .
حرق :
با فتح و سكون به معنى سوختن و آن لقب جمال الدّين محمّد بن عمر بن مبارك بن عبد اللّه بن علىّ حميرى حضرمى است در شمار اديبان و فاضلان و صاحب كتاب تبصرة الحضرة الشاهيّة بسيرة الحضرة النبويّة و كتاب حلية البنات و البنين فيما يحتاج اليه من امر الدّين و كتاب النبذة المنتخبه ( و اين كتاب تلخيص كتاب الاوائل عسكرى است ) و كتاب الحديقة الانيقة و غير اينها و متوفّى 930 .
هامش
( 1 ) - و نيز حماد بن مالك بن بسطام بن درهم ابو مالك اشجعى حرستانى از راويان حديث متوفّى 228 ( معجم البلدان : 2 / 241 ) .
و نيز محمّد بن حسن بن فرقد حرستانى در شمار فقيهان حنفى ، اصل او از حرستا قريهء دمشق بود پدرش به عراق آمد و محمّد آنجا تولّد يافت و بر ابو حنيفه تلمّذ كرد و كتاب جامع كبير و كتاب جامع صغير را بنگاشت . تولّدش به سال 131 يا 130 و درگذشتش در سال 389 در قريهء برنبويه اتّفاق افتاد ( لغتنامه / دهخدا : 20 / 438 ) .
( 2 ) - رستاق به ضمّ اوّل ( معرّب روستاك ) به معنى روستا ، قريه ، ديه ( فرهنگ فارسى / معين : 2 / 1651 ) .