" معجم الادباء " از ثعالبى حكايت كرده كه اين طالقان از دهات اصفهان است . « * »
شهرت به اينكه اهل طالقان قزوين است شايد به اين مناسبت بوده كه اسلاف او منصوب به آنجا هستند . بعضى از مورخين مولد او را مردّد ميانهء استخر و طالقان نوشتهاند . اين ترديد هم مؤيدى است بر اينكه طالقان اصفهان باشد زيرا با استخر نزديك ، و مناسبتر است به ترديد ، تا طالقان قزوين .
عبّاد پدر او ، امين لقب داشته و از اهل طالقان قزوين بوده كه غير از طالقان خراسان است . وزارت ركن الدوله را هم مىكرده ، در سيصد و سى و چهار وفات نموده .
عبّاس جدّ صاحب نيز وزارت داشته . از صاحب نقل شده كه شعر مرا به صد هزار قصيدهء فارسى و عربى مدح و ستايش كردند و از هيچكدام به قدر دوبيتى ابو سعيد رستمى اصفهانى خشنود نشدم كه گفته است :
ورث الوزارة كابرا عن كابر * موصوله الاسناد بالاسناد
يروى عن العباس عبّاد وزا * رته و اسماعيل عن عبّاد « * * »
ولادت صاحب سنه 326 هجرى . [ بوده است ] افتخار به آباء ، صاحب را از هر چيزى خوشتر مىآمده ، اسماعيل را به دو وجه نوشتهاند ملقّب به صاحب شد ، 131 يكى آنكه دائما مصاحبت ابن عميد را داشته و جهت افتخار در مصاحبت او خود را صاحب خواند و شهرت يافت . ديگر چنانكه پدرش عبّاد خدمت و وزارت ركن الدوله را داشته اسماعيل نيز در طفوليت با آقازادهء خود مؤيد الدوله آميزش و مصاحبت مىنموده و در مصاحبت مؤيد الدوله نشو و نما يافته . هنگام سلطنت مؤيد الدوله هم به وزارت او نايل گشت . به سبب اين طول آميزش در
هامش
( * ) ر . ك : معجم الادباء ، ج 1 ، ص 296
( * * ) در مورد شعر : ر . ك . فوائد الرضويه ، ج 1 ، ص 45 .