و خشنود است ، آيا تو هم از او راضى هستى ؟ "
امام جواد ( عليه السلام ) با توجه به موقعيت خاص محفل فرمودند : " من منكر فضيلت آن
صحابى كه مى فرماييد ، نيستم ولى بر گويندهء اين خبر لازم است به آن حديثى كه پيامبر
اسلام ( صلى الله عليه وآله ) در حجة الوداع ، فرمودند توجه داشته باشد ، جايى كه مى فرمايند : " دروغگويان
و خبرسازان زياد شده اند و در آينده نيز زيادتر خواهند شد . بدانيد هر آنكه حديث دروغى
را به من نسبت دهد ، جايگاه او آتش است . معيار تشخيص حديث صحيح از غير آن ، اين
است كه آن را بر قرآن مجيد و سنت مسلم من عرضه كنند ، اگر با آن دو مخالفت كرد ، رد
كنيد و كنار بزنيد " .
حديثى را كه شما نقل كرديد با كتاب خدا سازگار نيست . قرآن مى فرمايد : " انسان را ما
آفريده ايم و از آنچه در قلب او ، خطور مىكند آگاهى داريم " . ( 1 )
و در مورد ديگر مى فرمايد : " ما به انسان نزديك تر از شاهرگ گردن او هستيم " . ( 2 ) آيا بر
چنين آفريدگار دانا و آگاه ، خشنودى و رضايت خاطر يا نارضايى آن صحابى مكتوم مانده
است تا نيازمند سؤال از آن صحابى گردد ؟ اين امر نسبت به پروردگار عالم ، محال و غير
ممكن است " . ( 3 )
امام جواد ( عليه السلام ) با محكوم ساختن طرف ، يك قانون كلى و عمومى نيز در اختيار
شنوندگان قرار داد كه پايه و اساس آن ، مستند به قرآن مجيد و سنت و راه و رسم پيامبر
اسلام ( صلى الله عليه وآله ) بود ، و هيچ كدام از حضار مجلس را ياراى مخالفت با آن دو سند نبود به اين
ترتيب با حفظ اصالت مرام ، طرف را نيز مجاب و محكوم ساخت .
وى دوباره از امام ( عليه السلام ) پرسيد : " مى گويند قدر و منزلت شيخين در روى زمين همانند
جبراييل و ميكاييل در آسمان ها است . آيا اين حديث صحت دارد ؟ "
هامش
1 . " و لقد خلقنا الانسان ونعلم ما توسوس به نفسه " .
2 . " و نحن اقرب اليه من حبل الوريد " .
3 . ناسخ التواريخ ج 1 ، ص 255 ، چاپ اسلاميه .