كتابت از باب تبرّك وتيمّن ، منظور گردد ، واگر تنها بلفظ واسم آن توجّه شود ، آنهم بر ميمنت وبركت مدلول ومسمّى دلالت دارد ، اگرچه مورد قصد نباشد .
أنس بن مالك ، يكى از أصحاب حضرت رسول أكرم ( ص ) عقيدة دارد كه بسم اللّه در ابتداء سورهء فاتحه الكتاب ، جزء وداخل در آن نبوده ونيز جزء وداخل در هيچ سورهاى از سورههاى فرقان نيست ؛ مگر بخصوص در سورهء نمل ؛ وحجّت يا دليل شخص أنس بن مالك اينست كه در حديث صحيح از حضرت رسول أكرم ( ص ) وارد است كه فرمود : « أنزلت علىّ سورة ، ليس في التّوراة ولا في الإنجيل ولا في القرآن مثلها » سپس اضافه نمود :
« الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ
، فبدأ بها دون البسملة » ونيز در حديث صحيح وارد است كه خداوند تعالى فرمود : « قسمت الصّلوة بيني وبين عبدي نصفين : يقول العبد :
الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ
، فبدأ بها دون البسملة » وبهروجه طبق نظر وعقيدهء مالك بسم اللّه جزء وداخل در هيچ سورهاى حتّى حمد نميباشد ؛ ولى شافعي بسم اللّه را جزء سورهء فاتحة الكتاب ميداند ، وحال اينكه ابن عبّاس عقيدة دارد كه بسملة در آغاز هر سورهاى از قرآن حكيم ميباشد وامّا حجّت شافعي در اينكه بسملة داخل وجزء سورهء حمد ميباشد اينستكه : در حديثي از حضرت رسول أكرم ( ص ) منقول است :
« بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ، الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ »
ولذا آنحضرت بسملة را جزء سورهء حمد خواند ؛ ليكن حجّت ابن عبّاس كه بسملة را در آغاز هر سورهاى از كلّ قرآن مجيد دانسته ونازل وداخل در آن سوره ميباشد ، اينست كه بسملة بطور ثبوت در هر سورهاى از قرآن عظيم ومصحف حكيم نازل از خداوند تعالى است ، بجز سورهء برائت ؛ وأبى عمرو الدّانى گويد كه انسان در ترك يا خواندن بسملة مخيّر است ، در صورتيكه برخى از صاحبنظران بترك گفته وبعضي ديگر خواندهاند ؛ ودر مسئلهء جهر يا إخفات بسملة در صلاة ، شافعي بجهر آن عقيدة دارد ، چنانكه شيعهء اماميّه - كثّر اللّه تعالى أمثالهم - بر اين باورند ، ولى شافعي بجهر بسملة در نمازهاى جهرى مانند صبح ومغرب وعشاء وإخفات وسرّى خواندن آن در نمازهاى إخفات وسرّى مانند ظهر وعصر عقيدة دارد ، در حاليكه بزرگان علماء تشيّع وبويژه مولى الموحّدين أمير المؤمنين ( ع ) در جميع نمازهاى جهرى يا سرّى ، بجهر وآشكارا وبلند خواندن بسملة تأكيدى بسيار داشته وشيعيانرا در جهر آن سفارشى بليغ ميفرمايد وحتّى شيعيانى را كه بطور عمد بسملة را در هر نمازى به إخفات بخوانند ، معاقب دانسته ومسؤول ميشمارد ؛ امّا أبو حنيفة را عقيدة به إخفات وسرّى بودن بسملة در