كه در اينصورت طاعات خود را با نعمتهاى بيشمار الهى برابر نهد ، تا به اندك بودن آن يقين كرده وبداند هر اندازه كه به ازياد أطاعت از حقّ وعبادت كوشد در قياس با نعمتهاى بيشمار خداوند قابل توجّه وحساب نيست ؛ وناگزير بايد در حدّ استطاعت وتوان بطاعت وعبادت سعى كرده واز شمار اندك معاصي نيز بكاهد ، تا بتواند بشكرانهء نعم نامتناهى حضرت حقّ در آماده كردن كلّ نظام عالم وجود براي حيات أو وادامهء آن پرداخته وذرّهاى از خروار وقطرهاى از دريا بار آنرا برآورده كند ، وبمفادّ ابيات نغز سخنور أديب ونامآور شيرازي سعدى عمل كند ، كه سرود :
ابر وباد ومه وخورشيد وفلك در كارند * تا تو ، نانى بكف آرى وبغفلت نخورى
همه از بهر تو ، سرگشته وفرمان بردار * شرط انصاف نباشد ، كه تو فرمان نبرى
آيهء مباركهء قرآني بدين معنى مشعر است كه :
« وَإِنْ تَعُدُّوا نِعْمَةَ اللَّهِ لا تُحْصُوها »
وچون نعمتهاى خدادادى بانسان از حدّ شمارش بيرون است ، اگر در مقام محاسبه ومقايسهء نيك وبد اعمال واخلاق وملكات ، طاعات وخيرات وعبادات ، بر معاصي وسيّئآت افزون بود ، هرگز نبايد بدين افزونى غرّه شد وآنرا بسنده كرد ، زيرا عبادت ثقلين در برابر نعم الهى قابل مقايسه نيست ؛ ولذا آدمي با مراقبت دائمي در اعمال واخلاقيّات خود ومحاسبهء نيك وبد أمور ، در صورت كاستى طاعات وخيرات ، بايد به ازدياد آنها واز بين بردن بديها پردازد واگر افزون بود ، اين زيادت را بچيزى نشمرده ودر قبال نعمتهاى بيدريغ وافزون از حدّ شمار ، لمحهاى از عبادات وطاعات نكاسته ودمبدم بر كمّ وكيف آنها درافزايد ؛ تا بتواند بندهاى در رديف أولياء اللّه قرار گيرد ؛ واگر بمرتبهء معرفة اللّه وقرب نسبى حضرت حقتعالى نائل آمد ؛ آنگاه بايد بينديشد كه همين توفيق انجام صوالح اعمال واجراء فرمانهاى خدا ورسول وائمّهء معصومين عليهم السّلام ، خود نيز نعمتي غيرقابل شمار وبسيار پراهميّت بوده ولزوما بايد در شكرانهء آنهم بعبادت وطاعت وخدمت بخلق وتهجّد وقيام وقعود وانجام مراسم عبادي پردازد ، كه باز هم در صورت توفيق در امر ، لازم است در مقام حمد الهى برآمده وباز به استعانتى جامع وكاملتر مبادرت كند وتا آخر عمر بدين رويّت وسيرت وسان الهى ادامه دهد ، وهميشه بداند كه با هر مقدار عبادت وطاعت وحمد وشكر ، هرگز قادر نخواهد بود كه بديهاى