شد اطاعت كردن از آنان عصيان است ، و لازمست بر خلاف دستور و روش آنان سلوك كرد .
خداوند متعال در سورهء لقمان - 16 - مىفرمايد : اگر پدر و مادر كوشش كنند كه تو شريك قرار بدهى به من آنچه را كه علم به آن ندارى ، از خواستهء آنان پيروى مكن ، و در زندگى دنيوى و نسبت به امور مادى به خوبى و نيكويى و خوشى با آنان رفتار كن ، و از افرادى كه به سوى من حركت مىكنند تبعيت نما ، و به سوى من است برگشت شما . و اما از جهت معاشرت ظاهرى ؛ پس با آنان مدارات و سازش كن ، و پيوسته اظهار مهربانى و نرمى كرده و آزار و زحمت آنان را متحمل باش ، چنان كه آنان زحمت و اذيت تو را در طفوليت تحمل كردهاند ، و هرگز نسبت به معاش و پوشاك و خوراك آنان مضيقه مده ، و روى توسعه و گشايشى كه خداوند متعال تو را عنايت فرموده است زندگى آنان را با دست باز و چهرهء گشاده تأمين كن . و مبادا كه صورت از آنان برگردانى ، و صداى خود را در خطاب به آنان بلند كنى ! و متوجه باش كه تعظيم و تكريم پدر و مادر اجلال پروردگار متعال است . و هميشه با گفتار نيكو و ملائم با آنان سخن بگوى ، زيرا خداوند متعال جزاى نيكوكاران را ضايع نخواهد فرمود .
[ ( شرح ) ]
اولياء اطفال بايد متوجه باشند كه فرزندان امانت الهى هستند نزد آنان ، و مىبايد اين امانت را به آنان طهارت و پاكى و صفا و خلوصى كه داشتند حفظ و حراست كرده ، و در تعليمات لازم و تربيت صحيح اخلاقى و دينى و الهى آنها شب و روز مراقب باشند .
كوچكترين انحراف اخلاقى و ضعف روحى و تسامح در انجام وظائف دينى كه از آنها ديده شود ، به مسئوليت اولياء صورت گرفته ، و در نتيجهء سوء تدبير و صحيح نبودن برنامهء تعليم و تربيت و بىمبالاتى پدر و مادر بوقوع خواهد پيوست . پدر و مادر پيش از اينكه شروع مىكنند به تعليم و تربيت فرزند مىبايد برنامهء عمل را دقيقا زير نظر گرفته و نتيجهء جريان را منظور داشته باشند . سپردن فرزند به دست فردى كه ( معلم ، مربى ، استاد ، كار فرما ) مقيد به برنامهء صحيح و دينى نيست ، و يا فرستان به مؤسسه و محيطى كه بر خلاف آداب و احكام الهى جريان عمل دارد بزرگترين جنايت به فرزند است .
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — صفحة 313
مساهمون: المنسوب للإمام الصادق ( ع )
ص٣١٣