9 . « فاخذتكم الصعقة » ( ذاريات 51 / 44 ) كسايى « الصّعقة » با سكون عين و بدون الف خوانده و بقيه با كسره عين و الفى پيش از آن خواندهاند . « 1 »
10 .
عِظاماً نَخِرَةً
( نازعات 79 / 11 ) حمزه و كسايى و خلف و ابو بكر و رويس « ناخرة » با الف خواندهاند و بقيه بدون الف خواندهاند . « 2 »
11 .
أَنْ يَعْمُرُوا مَساجِدَ اللَّهِ
( توبه 9 / 17 ) دو قارى بصره و ابن كثير ( مسجد اللّه ) به صورت مفرد خواندهاند و بقيه به صورت جمع خواندهاند . « 3 »
12 .
آياتٌ لِلسَّائِلِينَ
( يوسف 12 / 7 ) ابن كثير بدون الف و به صورت مفرد خوانده و بقيه با الف و به صورت جمع خواندهاند . « 4 »
13 .
بِكافٍ عَبْدَهُ
( زمر 39 / 36 ) ابو جعفر و حمزه و كسايى و خلف ( عباده ) و بقيه
عَبْدَهُ
خواندهاند . « 5 »
در اين گونه موارد و موارد ديگر كسى كه كلمه را بدون فتحه بلند خوانده به طور تحقيق با رسم مصحف موافقت كرده ( البته با صرف نظر از حركات كوتاه ) و كسى كه فتحه بلند را در تلفظ اثبات نموده به طور فرضى و احتمالى با رسم مصحف موافقت كرده است ، زيرا كه حذف علامت فتحه بلند در وسط كلمه يك خصيصه عمومى در كتابت عربى در عصر نسخه بردارى مصاحف عثمانى مىباشد كه براى قاريان اين زمينه را فراهم كرده كه قرائتهايى را روايت كنند كه در آنها فتحه بلند آمده با اينكه در رسم نوشته نشده است .
در كتابت عربى همواره حرف مشدّد با يك علامت نوشته مىشود .
در رسم عثمانى نيز چنين است . در چندين قرائت ميان مشدّد بودن يك حرف و تبديل تشديد به فتحه بلند اختلاف شده است كه هر دو صورت موافق با خط مصحف است و از جمله مثالهاى آن موارد زير مىباشد :
1 .
فَرَّقُوا دِينَهُمْ
در سوره انعام ( 6 / 159 ) و سوره روم ( 30 / 32 ) حمزه و كسايى « فارقوا »
هامش
( 1 ) همان مصدر ، ج 2 ، ص 377 .
( 2 ) همان مصدر ، ج 2 ، ص 397 .
( 3 ) همان مصدر ، ج 2 ، ص 278 .
( 4 ) همان مصدر ، ج 2 ، ص 293 .
( 5 ) همان مصدر ، ج 2 ، ص 362 .